نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 استاد روانشناسی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
3 گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
چکیده
چکیده
پژوهش حاضر، با هدف تدوین و اعتبارسنجی یک پروتکل زوجدرمانی تلفیقی کوتاهمدت مبتنی بر فرهنگ بومی ایران انجام گرفت. این پروتکل با تلفیق رویکردهای روانپویشی، معنادرمانی، استعارهدرمانی و اصلاح سبک زندگی، همراه با توجه به حساسیتها، ارزشها، باورها و زمینههای فرهنگی حاکم بر روابط زناشویی در جامعه ایرانی، در قالب ده جلسه درمانی طراحی شد. روش پژوهش، کیفی از نوع تحلیل مضمون بود و دادهها از طریق مصاحبه نیمهساختاریافته با ۱۵ متخصص حوزه زوجدرمانی گردآوری شد. پس از استخراج مضامین اصلی و فرعی و تدوین ساختار اولیه جلسات، اعتبار محتوایی پروتکل توسط هفت متخصص ارزیابی شد. نتایج این مرحله نشان داد (CVI=0/91) که ساختار جلسات از نظر انسجام درونی، کفایت آموزشی، تناسب فرهنگی، شفافیت محتوایی و قابلیت کاربرد بالینی از اعتبار مطلوبی برخوردار است. همچنین، در یک مطالعه مقدماتی بر روی ۱۰ زوج، نتایج اولیه پروتکل در کاهش تعارضات زناشویی (P=0/05, T= 2/68)، افزایش رضایت از زندگی (P=0/01, T=2/97) و ارتقای بهزیستی روانشناختی (P=0/05, 1/94) معنادار و امیدوار کننده بود. یافتهها نشان میدهند که پروتکل طراحیشده میتواند بهعنوان الگویی بومیسازیشده، کوتاهمدت و کاربردی برای ارتقای کیفیت خدمات زوجدرمانی در ایران مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، انجام مطالعات تکمیلی با طرحهای آزمایشی کنترلشده، حجم نمونه بیشتر و دورههای پیگیری بلندمدت برای بررسی اثربخشی پایدار آن ضروری است.
کلیدواژهها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
"Formulation and Development of a Brief Integrative Couple Therapy Protocol: A Localized Approach for Iranian Couples"
نویسندگان [English]
- mohsen pasbani ardabili 1
- mohammad narimani 2
- seifollah aghajani 3
1 PhD Candidate, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran
2 Professor of Psychology, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran
3 Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Mohaghegh Ardabili University, Ardabil, Iran
چکیده [English]
Abstract:
The present study aimed to develop and validate a short-term integrative couple therapy protocol based on Iranian indigenous culture. By integrating psychodynamic, logotherapy, metaphor therapy, and lifestyle modification approaches—while considering the sensitivities, values, beliefs, and cultural contexts governing marital relationships in Iranian society—the protocol was designed as a ten-session intervention. A qualitative research method using thematic analysis was employed, and data were collected through semi-structured interviews with 15 experts in the field of couple therapy. Following the extraction of core and sub-themes and the development of the initial session structures, the content validity of the protocol was evaluated by seven experts. The results indicated a favorable Content Validity Index (CVI = 0.91), confirming the internal coherence, pedagogical adequacy, cultural appropriateness, content clarity, and clinical applicability of the session structures. Furthermore, in a preliminary study on 10 couples, the initial results of the protocol were significant and promising in reducing marital conflict (t=2.68,p=0.05t=2.68, p=0.05t=2.68,p=0.05), increasing life satisfaction (t=−2.97,p=0.01t=-2.97, p=0.01t=−2.97,p=0.01), and enhancing psychological well-being (t=1.94,p=0.05t=1.94, p=0.05t=1.94,p=0.05). The findings suggest that the developed protocol can be utilized as a localized, short-term, and practical model to improve the quality of couple therapy services in Iran. However, conducting supplementary studies with controlled experimental designs, larger sample sizes, and long-term follow-up periods is necessary to examine its sustained effectiveness.
کلیدواژهها [English]
- Integrative couple therapy
- therapeutic protocol
- cultural adaptation
- Iranian context
)