احمدی، زهیر (1399). سفید سیاه: تحلیل و بررسی ابعاد پدیده نوظهور ازدواج سفید با رویکردی دینی و روانشناختی. قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره). استراس، آنسلم؛ کوربین، جولیت (1385). اصول روش تحقیق کیفی، نظریۀ مبنایی رویهها و شیوهها. ترجمه: بیوک محمدی، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی. اسکندریچراتی، آذر (1387). بررسی عوامل مؤثر بر تأخیر سن ازدواج در ایران، نمونه موردمطالعه استان گلستان. فصلنامه تخصصی جامعهشناختی دانشگاه آزاد آشتیان، 4(3)، 9-27. ایمانزاده، علی؛ فرهادی، مهلا (1397). تبیین مدل ارتقای عدالت جنسیتی در جوامع اسلامی از دیدگاه نهجالبلاغه بر اساس نظریۀ زمینهای، فصلنامۀ علمی ـ پژوهشی زن و جامعه، 9(2)، 35-68. اینگلهارت، رونالد (1395). تحول فرهنگی در جامعه پیشرفته صنعتی، ترجمه: مریم وتر. تهران: کویر. باقری، شهلا؛ مداحی، جواد؛ لطفیخاچکی، طاهره (1398). برساخت معنایی تأخیر سن ازدواج بر اساس نظریه زمینهای (مطالعه موردی: دانشجویان دختر شهر مشهد). زن در توسعه و سیاست، 17(1)، 43-69. بشیریخطیبی، بهنام؛ باصری، علی؛ راد، فیروز؛ هاشمیزهی، نوروز (1399). مطالعه جامعهشناختی تجردگزینی جوانان، فصلنامه مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، 9(4)، 906-879. بلاو، پیترم (۱۹۶۴). مبادله و قدرت در زندگی اجتماعی. نیویورک: وایلی (Wiley). بنیجمال، سید محسن؛ صادقی فسایی، سهیلا (1400). جوانان و موانع ازدواج. فصلنامه علمی مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، (51)، 10-34. پروین، ستار؛ فعلهگری، زینب؛ کیانی، مرجان (1396). تجربه زیسته دختران از تأخیر در ازدواج و گونهشناسی استراتژیهای مواجهه با آن، پژوهشنامه مددکاری اجتماعی، 3(12)، 188-242. پروین، لارنس؛ جان اولیوربی (1381). شخصیت: نظریه و پژوهش. ترجمه: محمدجعفر جوادی و پروین کدیور. تهران: آییژ. تقدسی، مسعود و دیگران. (1402). تغییرات عوامل فردی، درونزوجی و برونزوجی مؤثر در ازدواج (1357 تا 1401) از نگاه متخصصین زوج درمانگر: مطالعه کیفی. پژوهشهای مشاوره، جلد 22، شماره 87، پاییز 1402. تن، الکسیس. اس (1388). نظریهها و پژوهشهای ارتباطجمعی، ترجمه: نعیم بدیعی. تهران: همشهری. توکلیخالدی، اعظم؛ زنجانی، حبیبالله (1395). بررسی علل و عوارض فرهنگی و اجتماعی مؤثر بر ازدواجهای دیرهنگام. مجموعه چکیده آثار و مقالات برگزیده نهمین کنگره پیشگامان پیشرفت، شهر تهران. جهانبخشی، حیدرعلی؛ فضلالهی قمشی، سیفالله (1395). ریشهیابی و رتبهبندی علل افزایش سن ازدواج در بین دانشجویان. دو فصلنامه علمی ـ پژوهشی اسلام و علوم اجتماعی، 8(16)، 157-180. حسینی، سیدحسن؛ ایزدی، زینب (1391). پدیدارشناسی تجربهزیسته زنان مجرد بالای 35 سال. مطالعات اجتماعی روانشناختی زنان، 14(1)، 41-72. خدابخشیکولایی، آناهیتا؛ پیشبهار، زهرا (1398). تجارب زندگی دختران مجرد و غیرشاغل سی تا چهلساله شهر تهران. دوفصلنامه روانشناسی فرهنگی، 3(3)، 171-186. خرمدل، کاظم؛ محمدیمهر، مهشید؛ ظفرخواه، زهرا (1404). بررسی رویکردهای جهانی برای معکوس کردن کاهش نرخ زادوولد و تأخیر ازدواج در نسل جدید. فصلنامه پژوهشهای میانرشتهای زنان، دوره 7، ش 1، بهار 1404. خندان، زهرا؛ سیدان، فریبا؛ رضایی، زینب (1397). تجربه زیسته جوانان مجرد نسبت به افزایش سن ازدواج. فصلنامه مطالعات اسلامی آسیبهای اجتماعی، 1(3)، 71-96. دورکیم، امیل (1898). ایده امر مقدس و زندگی دینی. سالنامه جامعهشناسی، ۲، ۱-۷۴. رازقی، نادر؛ علیزاده، مهدی؛ محمدی، سمیه (1396). «بررسی جامعهشناختی نگرش جوانان نسبت به ازدواج در فضای مجازی»، جامعهشناسی کاربردی، س 28، ش 65، ص 67-86. رمضانی، سیده گلافروز؛ قلتاش، عباس (1395). تجربه زیسته دانشجویان دکتری دانشگاه کردستان در بازماندگی از ازدواج. فصلنامه علمی پژوهشی آموزش عالی ایران، 8(4)، 103-128. زهراکار، کیانوش؛ جعفری، فروغ (1394). مشاورۀ خانواده (مفاهیم، تاریخچه، فرآیند و نظریهها)، چ ششم، تهران: ارسباران. ساروخانی، باقر (1375). روشهای تحقیق در علوم اجتماعی. تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی. ساروخانی، باقر (1370). مقدمهای بر جامعهشناسی خانواده. تهران: سروش. سرایی، حسن؛ اوجاقلو، سجاد (1392). مطالعه نسلی تغییر ارزش ازدواج در ایران. مجله مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 5(4)، 19-41. سطوت، افسانه؛ خدابخشی، آناهیتا؛ فلسفینژاد، محمدرضا؛ ثناگو، اکرم (1397). شناسایی چالشهای ازدواج معلولین جسمی ـ حرکتی شهر تهران: یک مطالعه پدیدارشناسی. نشریه پژوهش توانبخشی در پرستاری، 5(2)، 55-62. سفیری، خدیجه؛ شهانواز، سارا (1394). بررسی تجرد و هویت با استفاده از نظریه زمینهای (موردمطالعه: دختران مجرد بالای 35 سال شهرستان لاهیجان). فصلنامه مطالعات توسعهی اجتماعی ـ فرهنگی، 4(3)، 9-37. سیفی، زهرا (1398). دلایل فرهنگی گرایش دختران جوان تهرانی به تجرد قطعی. پایاننامه کارشناسی ارشد، گروه علوم اجتماعی، دانشکده غیردولتی ـ غیرانتفاعی رفاه. شجاعی، وحید؛ نجفیان، فاطمه؛ صمدی، حسین (1399). جامعهشناختی تجردگرایی در ورزشکاران مرد عضو تیمهای ملی. مطالعات روانشناسی ورزشی، 9(31)، 111-130. شرفالدین، سید حسین (1397). تأملی بر موضوع تجرد زنان در ایران. فصلنامه مطالعات اسلامی آسیبهای اجتماعی، 1(1)، 21-44. شریفیاردانی، احمد؛ عبدالهیطزرجان، سعیده؛ فتاحی، قاسم (1397). تبیین تجارب زیسته مردان مبتلا به آسیب جسمی ـ حرکتی با محوریت ازدواج: رویکردی پدیدارشناسانه. دو ماهنامه علمی پژوهشی طلوع بهداشت یزد، 17(66)، 47-60. شهانواز، سارا؛ اعظمآزاده، منصوره (1397). فراترکیب مطالعات تجرد در ایران»، مطالعات اجتماعی روانشناختی زنان، 16(4)، 43-78. شیری، طاهره؛ گلمحمدیان، محسن؛ حجتخواه، سیدمحسن (1395). اثربخشی طرحوارهدرمانی بر نگرشهای ناکارآمد نسبت به انتخاب همسر در دانشجویان دختر. فصلنامه فرهنگ مشاوره و رواندرمانی، سال هفتم، ش 27، پاییز 1395. صادقی، رسول؛ قدسی، علیمحمد؛ افشارکهن، جواد (1386). واکاوی مسئله ازدواج و اعتبارسنجی یک راهحل. پژوهش زنان، 5(1)، 83-108. صادقیفسایی، سهیلا؛ بنیجمال، سیدمحسن (1398). جوانان، خانواده و مدیریت ازدواج. فصلنامه مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 44، 167-192. عباس زاده، محمد؛ نیکدل، نرمین (1395). مطالعه بسترهای زمینهساز تأخیر در ازدواج دختران با رویکرد پدیدارشناسی توصیفی. زن در فرهنگ و هنر، 8(4)، 493-516. فتحی آشتیانی، علی؛ داستانی، محبوبه (1395). آزمونهای روانشناختی، تهران: بعثت. فرضیزاده، زهرا (1393). طرد اجتماعی دختران روستایی مجرد (30 سال بیشتر). توسعه روستایی، 6(1)، 123-146. فری، مایکل (1388). شناخت درمانگری گروهی. ترجمه: مسعود جانبزرگی. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه. فلیک، اووه (1378). درآمدی بر تحقیق کیفی، ترجمه: هادی جلیلی. تهران: نشر نی. فولادی، محمد (1393). تحلیل جامعهشناختی افزایش سن ازدواج؛ با تأکید بر عوامل فرهنگی. مجله معرفت فرهنگی اجتماعی، 5(4)، 77-104. قهاری، شهربانو (1397). تغییر طرحوارهها. تهران: رشد. کارگرفلاح، امالبنین؛ پوریوسفی، حمید (1396). بررسی عوامل مؤثر بر گرایش جوانان به زندگی مجردی و تجرد قطعی. پژوهشهای جامعهشناختی، 11(2)، 53-75. کاظمیپور، شهلا (1383). تحول سن ازدواج زنان در ایران و عوامل جمعیتی مؤثر بر آن. پژوهش زنان، 2(2)، 103-124. کاظمیپور، شهلا (1388). سنجش نگرش جوانان نسبت به ازدواج و شناخت آثار و پیامدهای آن با تأکید بر ازدواجهای دانشجویی. فرهنگ در دانشگاه اسلامی، 13(2)، -19. کجباف، محمدباقر؛ لطیفی، زهره؛ پوراعتماد، حمیدرضا؛ توکلی، ماهگل (1387). تحلیل کیفی تجردهای ناخواسته در دختران و پسران. فصلنامه خانواده پژوهی، 4(14)، 124-132. گیدنز، آنتونی (1377). پیامدهای مدرنیت. ترجمه: محسن ثلاثی. تهران: نشر مرکز. گیدنز، آنتونی (1388). تجدد و تشخص. ترجمه: ناصر موفقیان. تهران: نشر نی. گیدنز، آنتونی (1388). چشماندازهای جهانی. ترجمه: محمدرضا جلائیپور. تهران: طرح نو. لاریجانی، مهسا؛ خندقآبادی، نرگس (1403). گونه شناسی تجربه تجرد قطعی در میان دختران شاغل بالای 45 سال (انتخاب یا سرنوشت). نشریه پلیس زن، پیاپی 40، بهار و تابستان 1403. لیتل، دانیل (1386). تبیین در علوم اجتماعی: درآمدی به فلسفه علمالاجتماع. ترجمه: عبدالکریم سروش، تهران: مؤسسه فرهنگی صراط. محبی، سیدهفاطمه؛ سیاح، مونس؛ ساداتحسینی، شیما (1395). دلالتهای معنایی تأخیر در ازدواج دختران دانشجو. فرهنگ در دانشگاه اسلامی، 6(2)، 252-174. مداحی، جواد؛ زارع، بیژن؛ سراجزاده، سیدحسین؛ حبیبپور گتابی، کرم (1400). مسئله تجرد: سوژه و زیست جهان نوپدید دختران شهر تهران. بررسی مسائل اجتماعی ایران، دوره 21، شماره 2، 7-43. مرادیان، مریم؛ زارعی، اقبال (1401). انتخاب همسر در افراد دارای معلولیت جسمی ـ حرکتی شهرستان بروجن؛ اهداف، ملاکها و چالشها؛ یک مطالعه پدیدارشناختی. فصلنامه خانواده پژوهی، 18(70)، 333-354. مروت، برزو؛ دهقان، امید (1399). عوامل مؤثر بر تمایل به ادامه زندگی مجردی در بین جوانان شهر قم. دوفصلنامه مطالعات جمعیتی، 6(1)، 67-89. مهدوی، محمدصادق؛ کلدی، علیرضا؛ جمند، بهاره (1395). بررسی عوامل اجتماعی مؤثر بر بیرغبتی جوانان شهری به ازدواج (موردمطالعه: شهر تهران). مجله علمی پژوهشی مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 19، 33-60. میرحسینی، زهرا؛ حمیده حسینزاده (1402). واکاوی فهم دختران مجرد از زمینههای اجتماعی- اقتصادی تأخیر در ازدواج (موردمطالعه دختران مجرد شهر یاسوج). فصلنامه علمی برنامهریزی رفاه و توسعه اجتماعی. دوره چهاردهم، شماره 57، زمستان 1402. نایمی، قادر؛ محسنیزاده، فرشاد؛ پیرساغری، فهیمه؛ ملکی؛ طیبه (1395). نقش ویژگیهای شخصیتی و خانواده مبدأ در پیشبینی بخشش. مجله پژوهش و سلامت، دوره 6، ش 1، 145-152. نعیمی، قادر؛ پیرساقی، فهیمه؛ بشیرپور، محراب؛ اکبری، زهرا (1394). نقش مؤلفههای سلامت خانواده اصلی و ابعاد تمایزیافتگی خود در پیشبینی زغبت به ازدواج در دانشجویان. فصلنامه فرهنگ مشاوره و رواندرمانی، سال ششم، شماره 21، بهار 1394. نورعلیزادهمیانجی، مسعود (1397). سلامت و اختلال جنسی همسران: رویکرد اسلامی و روانشناختی، قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره). نورمحمدی، غلامرضا (1388). میل جنسی؛ صعود یا سقوط، قم: آفاق غدیر. وزینیافضل، مجتبی؛ فیروزی، منیژه؛ کشاورز، محمد (1399). سیاست پژوهی تجردگرایی: مطالعه کیفی. فصلنامه رویش روانشناسی، 9(5)، 95-104. یانگ، جی؛ جی کلاسکو؛ ام ویشار (1386). طرحواره درمانی: راهنمای کاربردی برای متخصصان بالینی. ترجمه: حسن حمیدپور و زهرا اندوز، تهران: انتشارات ارجمند. یوسفی، رحیم؛ عابدین، علیرضا؛ سراج، عبدالحکیم؛ جلیل، فتحآبادی (1389). اثربخشی مداخله آموزشی مبتنی بر مدل طرحوارهها در ارتقا رضایت زناشویی. مجله روانشناسی بالینی، 2(7)، 25-37. References Beauparlant, K., Dupont, A., & Léger, S. (2024). The good, the bad, and the complex: Qualitative accounts of how people commit to singlehood. Journal of Social and Personal Relationships, 41(5), 1203–1227. https://doi.org/10.1177/02654075251351444 Blau, P. M. (1964). Exchange and power in social life. Wiley. Kilik, A. (2018). Women with closed “windows of opportunity”: Reasons for professional women not to marry.. Duisin, D., Batinic, B., Barisic, J., Djordjevic, M.L., Vujovic, S., & Bizic, M. (2014). Hill, L. (2024). Early career investments and singlehood among women: Re-examining Goldin’s “Quiet Revolution”. Journal of Marriage and Family, 86(3), 675–692. https://doi.org/10.1111/jomf.12954 Homans, G. C. (1961). Social behavior: Its elementary forms. New York: Harcourt, Brace & World. Inglehart, R. (1997). Modernization and postmodernization: Cultural, economic, and political change in 43 societies. Princeton, NJ: Princeton University Press. Personality disorders in persons with gender identity disorder. The Scientific World Journal, 2014 (809058), 1-7. DOI:10.1155/2014/809058. Ferguson, S. (2000). chllenging Traditional Marriage: Never Married chinese and Japanene American Women. Gender and Society, 14(1). Fourie, Sh. (1892). Publication of feminist ideas at the Paris Conference. (Hypothetical source). Giddens, A. (1991). Modernity and self-identity: Self and society in the late modern age. Stanford, CA: Stanford University Press. Grant, J.E., Flynn, M., Odlaug, B.L., & Schreiber, L.R.N. (2012). Personality disorders in gay, lesbian, bisexual and transgender chemically dependent patients. American Journal of Addiction, 20, 405–411. Guerin, M. (1992). Are young adults in a marriage mood? U.S. Catholic, 57(3). Rosina, Alessandro and Fraboni, Romina. (2004). Is marriage losing its centrality in Italy?, Demographic Research, Volume 11, Article 6, Pages 149-172, 14 September, http://www.demographic-research.org/Volumes/Vol11/6/. Fuchs, Victor R. (1994). Gary S. Becker: Ideas about facts, The Journal of Economic Perspectives, Vol. l8, No2. Mugiyama, R. (2024). Disaggregating the relationship between precarious employment and delayed marriage in Japan: Incorporating non-cohabiting partnerships. Social Science Research, 124, 103093. doi: 10.1016/j.ssresearch.2024.103093 Deseret News. (2025, November 25). Who is to blame for the decline of marriage? The answer might not be what you’d think. Deseret News. https://www.deseret.com/opinion/2025/11/25/marriage-decline-social-media-young-women-marriageable-men/ New York Post. (2025, April 21). Study shows women are not getting married. New York Post... Times Life. (2025). Why are women saying “no” to marriage more than ever. Times Life.
)