تدوین و اعتباریابی پروتکل آموزش دیدگاه گیری اجتماعی و اثر آن بر سبک های حل تعارض زوجین

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی دانشگاه بوعلی سینا همدان

2 مدرس روانشناسی دانشگاه بوعلی سینا همدان

چکیده

هدف پژوهش حاضر تدوین و اعتباریابی پروتکل آموزش دیدگاه گیری اجتماعی و اثر آن بر سبک های حل تعارض زوجین بود.جامعه پژوهش را زوجین دچار تعارض زناشویی خودمراجع به مراکز مشاوره شهر سنندج تشکیل می‌دادند. 73 زوج شرایط اولیه مطالعه را احراز کردند که از بین آنها 60 زوج براساس نمره دریافتی درآزمون تعارض زناشویی در دوگروه آزمایش و گواه 30 نفره (هرگروه شامل 10نفر دچارتعارض متوسط،10نفر دچارتعارض شدید و 10 نفر دچارتعارض عمیق) جایابی شدند. ابتدا آزمون‌های دیدگاه گیری اجتماعی و سبک های حل تعارض، اجرا و سپس، زوجین گروه آزمایش، در جلسات برنامه آموزش دیدگاه گیری اجتماعی مبتنی بر روش دانش- مهارت-توانایی شرکت کردند و در انتهای برنامه ده جلسه‌ای، دوباره ارزشیابی به عمل آمد. یک ماه پس از طی دوره آموزشی گلباخ (2009) و جهت تعیین ماندگاری اثر آموزش، برای مرحله سوم آزمون ها اجرا شد. نتایج تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر نشان داد که آموزش دیدگاه گیری باعث تغییردر نمره سبک های حل تعارض زوجین می شود و این تغییر در طی زمان ماندگار است. نمرات سبک های حل تعارض یکپارچگی و مصالحه در اثر آموزش افزایش یافت، اما نمرات سبک های اجتنابی و رقابتی کاهش معنادار پیداکرده است. دریک نگاه کلی نتایج این پژوهش نشان داد که برنامه‌های آموزشی دیدگاه گیری اجتماعی ، باعث تغییر در سبک های حل تعارض می شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Construction and validation of the educational protocol of Social Perspective-taking and analyzes of its efficacy on couple’s conflict resolutions styles

نویسندگان [English]

  • abolghasem yaghoobi 1
  • sarveh mohammadzadeh 2
چکیده [English]

the aim of this research was Construction and validation of the educational protocol of Social Perspective-taking and analyzes of its efficacy on couple’s conflict resolutions styles. Social Perspective-taking training program based on “knowledge-skills-abilities” Gelbach (2008) developed and its validity measured by assessors rating which Kappa coefficient was 0/838. The study population for Social Perspective-taking training consisted of self-referral couples experiencing marital conflict, referring to Sanandaj Counseling Centers. 73 couples gained the initial conditions study. Of these, 60 couples were selected on the basis of marital conflict test score clustered in two groups of 30 patients (each group consisted of 10 patients with moderate conflict, 10 people with severe conflict, and 10 people with profound conflict) initially Social Perspective-taking Scale, and Conflict Resolution Styles Scale completed by two groups. Experimental group received social perspective- taking training program at the end of ten sessions, re-assessment done. A month later, for the follow up stage, the groups completed the scales. Repeated measure analyzes of variance showed that social perspective-taking training changed the couple's conflict resolution styles. This change was sustainable over time. Scores of integrity style and compromise style increased but scores of avoidant and competitive style reduced significantly. Also training process increased Social Perspective taking Scale. Overall, the results suggested that social perspective-taking training program leaded to change in conflict resolution styles.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Validation
  • training
  • social perspective-taking
  • conflict resolution styles
باباپور ، خیرالدین جمیل.(1385). برسی رابطه شیوه های حل تعارض ارتباطی و سلامت روانشناختی دانشجویان. فصلنامه روانشناسی دانشگاه تبریز4، 46-27.
برک، لورا. ای. (2001). روانشناسی رشد (ج دوم). ترجمه ی سید محمدی، یحیی.(1385) .تهران. ارسباران.
بشکار، سلطانعلی (1382). بررسی اثربخشی آموزش مهارتهای مدیریت خشم در کاهش تعارضات زناشویی زوجین ارجاع داده شده به شوراهای حل اختالف شهرستان باغملک. پایان نامه کارشناسی ارشد مشاور خانواده، دانشگاه شهید چمران اهواز.
ثنایی، باقر (1379 ). مقیاس های سنجش خانواده و ازدواج. تهران انتشارات بعثت.
خجسته مهر، رضا؛ کوچکی، رحیم؛ رجبی، غلامرضا .(1391).  نقش واسطه ای اسنادهای ارتباطی و راهبردهای حل تعارض غیر سازنده در رابطه بین سبک های دلبستگی و کیفیت زناشویی. روانشناسی معاصر. 7(2)14.صص3-14 .
شیوندی، کامران.سلم آبادی، مجتبی. فرشاد، محمد رضا(1395). پیش بینی فرسودگی شغلی بر مبنای تعارض زناشویی و خود متمایز سازی.فرهنگ مشاوره و روان درمانی. دوره 7، شماره 27.صص 51-66.
محققی، حسین ؛ اسکندری، حسین ؛ دلاور، علی ؛ برجعلی، احمدعلی.(1389). اثر برنامه آموزشی توانمندسازی زوجین بر اساس نظریه عشق بر تعارض زناشویی والدین و ادراک شایستگی دانش‌آموزان پایه چهارم و پنجم ابتدایی شهر همدان. فصلنامه خانواده و پژوهش . 53-33.
محققی، حسین ؛ ذوقی پایدار، محمد رضا ؛ یعقوبی، ابوالقاسم ؛ یارمحمدی واصل، مسیب ؛ محمدزاده ،سروه .(1395). تدوین و اعتباریابی مقیاس دیدگاه گیری اجتماعی در دانشجویان، دو فصلنامه  علمی پژوهشی شناخت اجتماعی دانشگاه پیام نور. درحال چاپ.
 
Affleck, GG. (1975). Role-taking ability and interpersonal conflict resolution among retarded young adults. American Journal of Mental  Deficities. 1975 Sep; 80 (2):233-6
Alexander, K. (2000). Prosaically behaviors of adolescents in work and family life: empathy and conflict resolution strategies with parents and peers. a Thesis submitted in parietal fulfillment of the requirements for the degree of the master of art in psychology.
Ben-Ari, Hirschberg , I( 2009). Attachment styles , conflict perception , and adolescents, strategies of coping with inter personal conflict , Negotiation Journal , ABI. IN Form global, 59-82.
Bissonnette, V. L., Rusbult, C. E., & Kilpatrick, S. D. (1997). Empathic accuracy and marital conflict resolution. In W. J. Ickes (Ed.), Empathic accuracy (pp. 251-281). New York, NY, US: Guilford Press.
Chambers, J. R. and De Dreu, Carsten K. W. (2014). Egocentrism Drives Conflict Misperceptions . Journal of Experimental Social Psychology,51.15-26 .Academic Press
Corcoran, K. O., & Mallinckrodt, B. (2000). Adult attachment, self-efficacy, perspective taking, and conflict resolution. Journal of Counseling & Development, 78(4), 473-483
Oathout., A.(1987). Maintenance of Satisfaction in Romantic Relationships: Empathy and Relational Competence. Personality and Social Psychology, 2.53., 13
Davis, M. H., Conklin, L., Smith, A., & Luce, C.(1996). Effect of perspective taking on the cognitive representation of persons: A merging of self and other. Journal of Personality & Social Psychology, 4.70., 13
Davis, Mark H. (1980). Measuring individual differences in empathy: Evidence for a multidimensional approach. Journal of Personality and Social Psychology, Vol 44(1), Jan 1983, 113-126. http://dx.doi.org/10.1037/0022-3514.44.1.113
Devine, R. T. & Hughes, C.(2012). Silent films and strange stories: Theory of mind, gender, and social experiences in middle childhood. Child Development, 3.84., 4.
Epley, N., Keysar, B., Van Boven, L., & Gilovich, T.(2004). Perspective taking as egocentric anchoring and adjustment. Journal of Personality and Social Psychology, 87, 12
Epstein, N., & Baucom, D. H. 2002. Enhanced Cognitive–behavioral Therapy for Couples: A Contextual Approach, Washington, DC: American Psychological Association.
Flavell H. J. (2004). Theory-of-Mind Development: Retrospect and Prospect,”. Merrill-Palmer Quarterly 3.50.
Galinsky, A. D., Ku, G., & Wang, C. S(2005). Perspective-taking and self-other overlap: Fostering social bonds and facilitating social coordination. Group Processes & Intergroup Relations, 2.8., 15.
Gehlbach, H., Brinkworth, M. E., & Wang, M.-T. (2012). The social perspective taking process: What motivates individuals to take another’s perspective? Teachers College Record.
Gehlbach.H.(2004). new perspective on perspective taking: A multidimensional approach to conceptualizing an aptitude. Educational Psychology Review, 3.16., 24
Gottman, J. M. (1994). What predicts divorce: The relationship between marital process and marital outcomes.Hills Dale, NJ : Lawrence Erlbaum
Hale, C. L., & Delia, J. G.(1976). Cognitive complexity and social perspective taking. Communication Monographs, 3.43., 8
Harrison-Walker, L. J. (2008). How Emotional Intelligence and Spirituality Impact Job Survivors in a Post-M&A Work Environment. Journal of Organizational Culture, Communications and Conflict, 12(1), 121-14.
Karairmak,O & Duran, N. O.(2008). Gender differences in attachment styles regarding conflict hanling bihaviors among Turkish late adolescents, original article,30:220-234.
LeBlanc, E. , Gilin, A. , Calnan, K. and Solarz, B.(2012). Perspective Taking, Empathy, and Relational Conflict at Work: An Investigation Among Participants in a Workplace Conflict Resolution Program. Intl. Association for Conflict Management, IACM 25th Annual Conference
Long, E.(1990). Perspective-taking differences between high- and low-adjustment marriages: Implications for those in intervention. The American Journal of Family Therapy. , 11.
Long, E., & Andrews, D. (1990).Perspective-taking as a predictor of marital adjustment. Journal of Personality and Social Psychology, 59, 126-131.
Ming.L.(2002). psychological predictors of martal adjustment in breast cancer patients. Journal of psychology, health and medicine, 2.7
Rahim, M. A. (1983). A measure of styles of handing interpersonal conflict. Academy of management Journal 26(2):368- 376
Rahim, M. A., & Bonoma, T. V. (1979). Managing organizational conflict: A model for diagnosis and intervention. Psychological Reports, 44, 1323–1344.
Rizkalla L, Wertheim E.H., Hodgson L.K. (2008) The roles of emotion management and perspective taking in individuals’ conflict management styles and disposition to forgive. Journal of Research in Personality. Volume 42, Issue 6, December 2008, Pages 1594–1601
Ross, L., & Ward, A. (1995). Naïve realism: Implications for social conflict and misunderstanding. Working Paper No. 48. Stanford Center on Conflict and Negotiation. Stanford, CA.
Ross, L. (1977). The intuitive psychologist and his shortcomings: Distortions in the attribution process. In L. Berkowitz Ed. , Advances in Experimental Social Psychology Vol. 10. New York: Academic Press.
Sessa, V. (2013). Using Perspective Taking to Manage Conflict and Affect in Teams. The journal of applied behavior science. Journal of Applied Behavioral Science, 1.32., 14.
Shih, M., Wang, E., Bucher, A. T., & Stotzer, R. (2009). Perspective taking: Reducing prejudice towards general outgroups and specific individuals. Group Processes & Intergroup Relations, 12, 565- 577.
Silver, A.(2008). The secret of staying in love. Used wuth permission from communications, Ni les, Illinois.
Steuber, K. R. (2005). Adult attachment, confilict style and relationship satisfaction, a comprehensive model. Unpublished doctoral dissertation.
Storms M.D. (1973). Videotape and the attribution process: Reversing actors' and observers' points of view. Journal of Personality and Social Psychology, Vol 27(2), 165-175.
Van der Graaff, J., Branje, S., De Wied, M., Hawk, S., Van Lier, P., & Meeus, W. (2014). Perspective taking and empathic concern in adolescence: Gender differences in developmental changes. Developmental Psychology, 3.50., 7.
Wallach, H. Sela, T. (2008). The importance of male batters attributions in understanding and preventing domestic violence. Journal of Family Violence, 23, 655-660.
Wason, P. C. (1960). On the failure to eliminate hypotheses in a conceptual task. The Quarterly Journal of Experimental Psychology, 12, 129-140..
Williams, M. (2015). Thinking about you : Perspective taking, perceived restraint, and performance [Electronic version]. Retrieved [insert date] from Cornell University, site: http: //digitalcommons. ilr. cornell. edu. articles. 956.