بررسی سازگاری زناشویی و عملکرد ازدواج بر اساس میزان تفاوت سطح تحصیلی در زوجین

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد مشاوره خانواده دانشگاه اصفهان

2 استادیار گروه مشاوره دانشگاه اصفهان

3 استاد گروه مشاوره دانشگاه اصفهان

4 دانشیار گروه مشاوره دانشگاه اصفهان

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیرات میزان تفاوت سطح تحصیلی زوجین بر سازگاری زناشویی و عملکرد ازدواج، انجام گرفته است. طرح این پژوهش، توصیفی علی- مقایسه‌ای بود. حجم نمونه 120 نفر از زوجین شهر اصفهان بودند که حداقل 5 سال از زندگی مشترک آن‌ها می‌گذشت. این افراد به‌صورت خوشه‌ای از میان زوجینی که در نواحی مختلف اصفهان ساکن بودند انتخاب و در سه گروه، الف: میزان تحصیلات مرد بالاتر از زن است (40 نفر)، ب: میزان تحصیلات زن بالاتر از مرد است (نفر 40) وج: سطوح همسان تحصیلی بین زوجین (40 نفر)، قرار گرفت. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه سازگاری زناشویی زوجی اصلاح شده (RDAS)، پرسشنامه‌ی سنجش عملکرد (کارایی) ازدواج و پرسشنامه نئو فرم کوتاه 60 سؤالی استفاده شد که با استفاده از نرم‌افزار spss تحلیل آماری انجام گرفت. نتایج تحلیل کوواریانس (آنکوا) و (مانکوا) نشان داد که میزان سازگاری زناشویی و برخی مؤلفه‌های عملکرد ازدواج، در ترکیبات زوجی گوناگون به لحاظ سطوح تحصیلی، متفاوت است. بر اساس نتایج، سازگاری زناشویی در همسرانی که تحصیلات مرد بالاتر از زن بود، بیشتر نشان داده شد؛ اما هیچ تفاوتی در عملکرد ازدواج زوجین با سطوح مختلف تحصیلی، به دست نیامد؛ اما از نظر ابراز گری عاطفی، ارتباط، اقتصاد و مسائل مالی، زوجینی که میزان تحصیلات همسانی داشتند، ن در وضعیت بهتری قرار داشتند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Marital adjustment and marriage performance based on differences in educational level in couples

نویسندگان [English]

  • fatemeh shojaie 1
  • Rezvanosadat Jazayeri 2
  • sayyed ahmad ahmadi 3
  • Maryam sadat fatehizade 4
1 Family Counseling, University of Isfahan, Isfahan, Iran
2 Assistant Professor, Department of Counseling, Faculty of Education and Psychology, University of Isfahan
3 Professor of Family Counseling, University of Isfahan, Isfahan, Iran
4 Associate Professor of Family Counseling, University of Isfahan, Isfahan
چکیده [English]

The purpose of this study was to investigate the effect of couples' educational level differences on marital adjustment and marital function.. The sample includes 120 couples in Isfahan in 2017 that passed at least 5 years of their marriage. These individuals were selected from couples who live in six regions of Isfahan by a clustering method, and the sample was divided into three groups as follows: 1 - Male educational level is higher than that of female (40), 2 - Female educational level is higher than that of male (40), and 3 - Female and male have the same level of education (40). To collect data, the Revised Martial Adjustment Questionnaire (RDAS), Measurement of Marital Function Questionnaire and Short Neo-Form Questionnaire (60 items) were used. Data were collected to compare marital function and martial adjustment of couples with different compositions of educational levels by SPSS statistical software. The results of covariance (ANCOVA) and multivariate analysis of variance (MANCOVA) showed that the level of martial adjustment and some of the components of marital function in couples, differs with different compositions educational levels. Based on the findings of this study, martial adjustment is more ideal for couples in which male educational level is higher than that of women. There is also no difference in the martial function of couples with different levels of education, but in terms of emotional expression, communication, economics and financial affairs, couples with an equal educational level are in a more ideal situation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Educational Level
  • marital adjustment
  • Marital Function
  • Personality traits

آزادیان، عذرا و فتحی، سروش. (1395). بررسی همسان همسری در بین زوجین تهرانی و تأثیر آن بر رضایت‌مندی از زندگی زناشویی. فصلنامه علمی- پژوهشی زن و جامعه، دوره 7، 104-85.

اکبرزاده، زینب و هنرپروران، نازنین. (1395). رابطه بین عملکرد خانواده اصلی با سطح تمایز یافتگی و تعهد زناشویی در زوجین شهر شیراز. هفتمین کنفرانس بین المللی روانشناسی و علوم اجتماعی، تهران، شرکت همایشگران مهر اشراق.

بهارلو، غفار؛ صادقی فرد، مریم؛ امینی ناغانی، شهریار و زمان پور، ایمان. (1394). پیش‌بینی سازگاری زناشویی بر اساس عملکرد ازدواج. دومین کنفرانس ملی توسعه پایدار در علوم تربیتی و روانشناسی، مطالعات اجتماعی و فرهنگی، تهران، مرکز مطالعات و تحقیقات اسلامی سروش حکمت مرتضوی، موسسه آموزش عالی مهر اروند، مرکز راهکارهای دستیابی به توسعه پایدار.

جزایری، سید حسین؛ دلاور، علی؛ و درتاج، فریبرز. (1397). تدوین مدل شادکامی بر اساس ویژگی‌های شخصیتی، هوش هیجانی، سبک دلبستگی، فعالیت‌های ارادی و ویژگی‌های جمعیت‌شناختی. فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، 9(35), 27-56.

خادمی، علی؛ ولی پور، مریم؛ خراسانی، لاله و نیشابوری، سیمین. (1394). رابطه ویژگی‌های شخصیت با رضایت زناشویی و مؤلفه‌های آن در زوج‌ها. فصلنامه علمی پژوهشی روانشناسی کاربردی، 8(32).

خسروی، مصطفی. (1391). رابطه الگوهای ارتباطی خانواده با سبک‌های دلبستگی، هوش هیجانی و سلامت روان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت.

خلیل بند، پگاه. (1392). بررسی رابطه بین عملکرد خانواده و شوخ‌طبعی با سازگاری زناشویی زوجین در شهر شیراز. دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی ‌واحد مرودشت - دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی.

داوودی، حسین؛ پاشا شریفی، حسن؛ شفیع‌آبادی، عبدالله و فرزاد، ولی‌الله. (1393). پیش‌بینی کیفیت زندگی خانواده بر اساس خصیصه‌های شخصیتی و انواع هوش در زنان. مجله روانشناسی و روان‌پزشکی شناخت، 1393(3), 103-115.

رفاهی، ژاله؛ ثنایی، باقر و شریفی، حسن پاشا. (1387). پرسشنامه سنجش عملکرد ازدواج. انتشارات بعثت.

ریان، کریستنسن ای؛ اپستین، ناتان بی؛ کیتنر، گابور ای؛ میلر، ایوان دبلیو و بیشاپ، دوآن اس. (1391). ارزیابی و درمان خانواده‌ها: رویکرد مک مستر. ترجمه بهرامی، فاطمه؛ عشقی، روناک؛ غفاری، مجید؛ جوکار، مهناز؛ دیاریان، محمدمسعود و یوسفی، ناصر. تهران: نشر ارجمند (تاریخ انتشار به زبان‌اصلی 2005).

زارع، بیژن و صفاری جعفرآباد، هاجر. (1394). مطالعه‌ی عوامل مؤثر بر میزان رضایت از زندگی زناشویی در میان مردان و زنان متأهل شهر تهران. مطالعات اجتماعی و روان‌شناختی زنان، 40 1-111.

زارعی، اقبال؛ میرزایی، میترا و صادقی فرد، مریم. (1397). ارائه مدلی جهت تبیین نقش مهارت‌های ارتباطی و مهارت‌های حل مسئله در پیشگیری از آسیب‌های روانی و اجتماعی با میانجیگری تعارضات خانوادگی. فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، 9(35)، 1-26.

شاکریان، عطا و آقاجانی هشتجین، طهمورث. (1388). بررسی و مقایسه کارایی خانواده در ارتباط با وضعیت تحصیلی دانشجویان موفق و ناموفق دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج ـ سال تحصیلی. پژوهش‌نامه علوم اجتماعی، شماره دوم، 201-188.

شاکریان، عطا؛ نظری، علی محمد؛ ابراهیمی، پایناز؛ فاطمی، عادل و دانایی، صبا. (1391). ارتباطشباهتوتضاددر ویژگی‌هایشخصیتیباسازگاریزناشویی. مجله علوم رفتاری، شماره 3، 251-245.

شهابی، مهسا. (1393). بررسی پیش‌بینی سازگاری زناشویی بر اساس پنج عامل بزرگ شخصیت و هوش هیجانی. پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد وزارت علوم تحقیقات و فناوری دانشگاه شیراز، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی.

صدری نوین، مینو. (1396). بررسی رابطه بین هوش اخلاقی و سطح تحصیلات با سازگاری زناشویی کارمندان متأهل بانک مرکزی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خمین.

عباسی اصل، رؤیا؛ نادری، حبیب‌الله و اکبری، عباس. (1395). پیش‌بینی میزان اضطراب اجتماعی دانشجویان دختر بر اساس ویژگی‌های شخصیتی. مجله اصول بهداشت روانی، 18(6)، 343-349.

عسگری، حسین. (1380). نقش بهداشت روان در ازدواج، زندگی زناشویی و طلاق. چاپ اول. تهران: نشر گفتگو.

فیضی منش، بهزاد و یاراحمدی، یحیی. (1396). بررسیرابطه‌یمنبعکنترلوخودکارآمدی باتعارضاتزناشوییدردانشجویان. مجله مطالعات ناتوانی، دوره 7.

قمری، محمد و خوشنام، امیرحسین. (1390). بررسی رابطه‌ی عملکرد خانواده‌ی اصلی و کیفیت ارتباط در زندگی بین دانشجویان. فصلنامه‌ی خانواده پژوهی، 7(27)، 343-354.

کمالی، زهرا و علی‌اصغری، رومینا. (۱۳۹۴). مقایسه بین ویژگی‌های شخصیتی، سبک دلبستگی، بخشش و سطح تحصیلات زوجین موفق و ناموفق. دومین کنفرانس ملی و اولین کنفرانس بین‌المللی پژوهش‌های نوین در علوم انسانی. تهران، موسسه مدیران ایده پرداز پایتخت ویرا.

گال، مردیت؛ بورگ، والتر و گال، جویس. (1394). روش‌های تحقیق کمی و کیفی در روانشناسی و علوم تربیتی. جلد دوم. ترجمه ا. ر. نصرو همکاران. تهران: انتشارات دانشگاه شهید بهشتی.

موسوی، سمیه. (1392). تدوین الگوی زوج‌درمانی شخصیتی-سیستمی و تعیین اثربخشی مداخله مبتنی بر این الگو بر سازگاری زناشویی زوجین شهرستان شهرضا. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه اصفهان.

نصر اصفهانی، احمدرضا. (1384). روش‌های تحقیق کمی و کیفی در علوم تربیتی و روانشناسی. تهران: انتشارات سمت.

یوسفی، ناصر. (1390). بررسی شاخص‌های روان‌سنجی مقیاس کیفیت زناشویی. فرم تجدیدنظر شده (RDAS). پژوهش‌های روانشناسی بالینی و مشاوره، 1(2)، 183-200.

Baron, K. G. Smith, T. W. Butner, J. Nealey-Moore, J. Hawkins, M. W. & Uchino, B. N. (2006). Hostility, anger, and marital adjustment: Concurrent and prospective associations with psychosocial vulnerability. Journal of Behavioral Medicine, 30, 1-10.

Basharpoor, S. & Sheykholeslami, A. (2015). The relation of marital adjustment and family functions with quality of life in women. Europe's journal of psychology, 11(3), 432.

Bharambe, K. D. & Baviskar, P. A. (2013). A study of marital adjustment in relation to some psycho-socio factor. International Journal of Humanities and Social Science İnvention, 2, 8-10.

Bouchard, C. Rhéaume, J. & Ladouceur, R. (1999). Responsibility and perfectionism in OCD: an experimental study. Behaviour Research and Therapy, 37(3), 248-239.

Bradbury, T.N. Fincham, F. D. & Beach, S. R. (2000). Research on the nature and determinants of marital satisfaction: A decade in review. Journal of marriage and family, 62(4), 964-980.

Busby, D.M. Christensen, C. Crane, D. R. & Larson, J. H. (1995). A revision of the dyadic adjustment scale for use with distressed and nondistressed couples: Construct hierarchy and multidimensional scales. Journal of Marital and Family Therapy, 21(3), 289-308.

Costa, P.t. & McCrae, R.R. (1992). Revised NEO personality inventory.

Fisiloglu, H. (2001). Consanguineous marriage and marital adjustment in Turkey. The Family Journal, 9(2), 215-222.

Gong, M. (2000). Does status inconsistency amatter formarital quality. Journal of family Jssues, 28(12), 152-161.

Hollist, C.S. & Miller Richard, B. (2005). Perceptions of attachment style and marital. Family Relations, 54, 46-58..

Hunler, O.S. & Genc, O. (2005). The effect of religiousness on marital satisfaction: Testing the mediator role of marital problem solving between religiousness and marital satisfaction. Contemporary Family Therapy, 27(1), 123-136.

Jahnson, R. (2009). Relation between Family Function and student's performance. Psychological Studies. 56, 192-197.

Kahana, E. Lee, J. E. Kahana, J. Goler, T. Kahana, B. Shick, S. Burk, E. & Barnes, K. (2015). Childhood Autism and Proactive Family Coping: Intergenerational Perspectives. Journal of Intergenerational Relationships, 13(2), 150-166.

Lewis, R. A. & Spanier, G. (1979). Theorizing about the quality and stability of marriage. In W. R. Burr (Ed.), Contemporary theories about the family (pp. 268–294). New York: Free Press.

Mahoney, A. (2005). Religion and conflict in marital and parent child relationship. Journal of Social Issues, 61(4), 689-706.

Mondol, J. (2014). Marital Adjustment: Extension of psychophysical well-being. India: LAP Lambert Academic Publishing.

Mousavi, S. H. Taran, H. Ebrahimi, A. Shir Mohhammadi, M. & Kalantari, S. (2015). The relationship between family functioning and social competence among students. International Journal of Academic Research in Psychology, 2(1), 80-86.

 Muraru, A. A. & Turliuc, M, r. (2012). Family _ of origin, romantic attachment, and marital adjustment: apath analysis model. Journal social and Behavioral sciences, 33, 90-94.

Orathinkal, J. & Vansteewegen, A. (2006). Religiosity and marital satisfaction. Procedia- Social and Behavioral Sciences, 33, 468-472.

Pielage, S. Luteinjin, F. & Arrindell, W. (2005). Adult attachment, intimacy and psychological distress in a clinical and community sampel. Clinical Psychology and Psychotherapy, 12, 455-464.

Pilusa, E. N. (2006). The impact of mental retardation on family functioning.University of Pretoria, Department of Social Work. quality in midlife marriage. quality in midlife marriage. Family Relations, 54, 46-58.

Portes, P.R. Howell, S. C. Brown, J. H. Eichenborger, S. & Mas. C.A. (1992). Family functions and children's post-divorce adjustment. American Journal of orthopsy chiatry, 62(4), 613- 617.

Sanford, K. (2010). Assessing conflict communication in couples comparing the validity of self-report, partner-report, and observer ratings. Journal of Family Psychology, 24(2), 165- 174.

Seray ozdanm, m. & celen, n. (2014). the relationship between inherent and asquired characterstics human development marital adjustment. journal of social and behavioral sciences, 2, 140-148.

Spanier, G. B. (1976). Measuring dyadic adjustment: New scales for assessing the quality of marriage and similar days. Journal of Marriage and the family, 38,15-28.

Vaijayanthimala, K. Kumari, K. & Panda, P. (2004). Socioencomic heteronomy and marital satisfaction. Journal of Human Ecology, 15(1),2-11.

Wang, W. L. Chen, Q. P. Deng, G. Y. & Guan, J. H. (2017). The relationship between marital adjustment and personality characteristics, medical coping style of infertile patients. Global Journal of Advanced Nursing Practice, 4(1), 13-28.

Whisman, M. A. & Baucom, D. H. (2012). Intimate relationships and psychopathology. Clinical Child and Family Psychology Review, 15(4), 13-20.