نقش واسطه ای دلبستگی شغلی در رابطه بین تعارض کار- خانواده و حمایت سازمانی ادراک شده با نیت ترک خدمت در کارکنان نظامی

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه مشاوره دانشگاه لرستان

چکیده

پژوهش حاضر با هدف تعیین نقش واسطه ای دلبستگی شغلی در رابطه بین تعارض کار- خانواده و حمایت سازمانی ادراک شده با نیت ترک خدمت در کارکنان نظامی انجام شد. پژوهش حاضر توصیفی و از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش کارکنان مرد متاهل نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران(ناجا) در شهر تهران بود که در سال 96 به خدمت فعالیت داشتند. از این جامعه تعداد 250 نفر با استفاده از روش نمونه گیری دردسترس انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسش نامه تعارض کار – خانواده( نت میر و همکاران، 1996)، مقیاس نیت ترک شغل(اوریلی، چاتمن و کالدول،1991)، پرسش نامه دلبستگی شغلی(کانونگو،1982) و پرسش‌نامه حمایت سازمانی ادراک شده(ایزنبرگر و همکاران، 1997) گردآوری شد و با استفاده از مدل سازی معادلات ساختاری مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد اثر مستقیم تعارض کار- خانواده بر نیت ترک خدمت(22/0=β، 01/0P ) و اثر مستقیم تعارض خانواده-کار بر نیت ترک خدمت(15/0=β، 01/0P) مثبت معنادار؛ اثر مستقیم حمایت سازمانی ادراک شده بر نیت ترک خدمت (34/0-=β، 01/0P ) و اثر مستقیم دلبستگی شغلی بر نیت ترک خدمت ( 16/0- =β، 01/0P) منفی معنادار است. همچنین، نتایج نشان داد که نقش واسطه ای دلبستگی شغلی در رابطۀ تعارض کار – خانواده و نیت ترک خدمت (008/0 =β، 05/0P>) معنادار نیست، اما نقش واسطه ای دلبستگی شغلی در رابطۀ تعارض خانواده- کار و نیت ترک خدمت (03/0- =β، 05/0P) معنادار است. در نهایت نتایج نشان داد که نقش واسطه ای دلبستگی شغلی در رابطۀ حمایت سازمانی ادراک‌شده و نیت ترک خدمت(07/0- =β، 01/0P) معنادار است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Mediating Role of Job Involvement in the Relationship between Work- Family Conflict and Perceived organizational support with Turnover Intention among military personnel

نویسنده [English]

  • salman zarei
Assistant professor in counseling, Psychology Department, Lorestan University, Khorramabad, Iran
چکیده [English]

The aim of present study was to investigate the mediating role of job involvement in the relationship between work- family conflict and perceived organizational support with Intention to leave. In this correlation study a total of 250 employees among male married military personnel from health section were selected via convenience sampling. Data were collected using work- family conflict questionnaire (Netemeyer, 1996), Turnover intention scale (O’ Reilly, 1991), Jon involvement questionnaire (Kanungo, 1982) and Perceived organizational support questionnaire (Eisenberger, 1997).To analyze the data descriptive statistics, Pierson Correlation and structural equation model were conducted. The results showed that direct effect of work-family conflict on the intention to leave (β = 0.22, P<0.01) and direct effect of family-work conflict on the intention to leave (β= 0.15, P<0.01) were significantly positive; the direct effect of perceived organizational support on the intention to leave (β = -0.34, p <0.01) and the direct effect of job involvement on the intention to leave (P<0.01, β = -0.16) were significantly negative. Also, results showed that mediating role of job involvement in the relationship between work-family conflict and turnover intention (β = 0.008, P> 0.05) was not significant, but mediating role of job involvement in the relationship between family-work conflict and turnover intention (β = 0.03, P <0.05) wsa significant. Finally, results showed that the role of job involvemet is significant in the relationship between perceived organizational support and turnover intention (β = -0.07, P <0.01).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Job Involvement
  • Work- Family Conflict
  • Perceived organizational support
  • Turnover Intention
اکرادی، احسان و صدفی موسوی، ساناز. (1397). بررسی نقش میانجی قرارداد روانشناختی در رابطه بین رهبری پدرسالار و تمایل به ترک شغل. فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی. 9(35)، 99-116.

دباشی، فرزانه؛ نوری، ابوالقاسم؛ عریضی، حمیدرضا ودیباجی، میثم. (1395). پیش‌بینی تمایل به ترک خدمت بر اساس عوامل فردی، شغلی و سازمانی. دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی. 17(2)، 45- 54.

رحیم وند، عیسی. (1394). بررسی رابطه حمایت سازمانی ادراک‌شده با تعهد سازمانی و قصد ترک خدمت. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشکده مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکز.

رسولی، رضا؛ شهایی، بهمن و صفایی، مهناز. (1391). عوامل مؤثر بر نیت ترک خدمت کارکنان در سازمان مرکزی دانشگاه پیام نور. فصلنامه مدیریت دولتی. 4(9)، 27- 42.

زارع، راضیه. (1390). رابطه حمایت سازمانی ادراک‌شده، مبادله رهبر- پیرو و عزت نفس سازمانی با رفتارهای انحرافی در میان کارکنان شرکت منطقه 2 عملیات گاز اصفهان. ایان نامه کارشناسی ارشد. دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه اصفهان.

سبک رو، مهدی؛ لهریان، رضا؛ کامجو، زین الدین و طالقانی، غلامرضا. (1390). تعارض کار و خانواده: نقش ادراک حمایت‌های سازمانی در قصد ترک خدمت (پرستاران بیمارستانهای شهر تهران). نشریه مدیرت دولتی، 3(6)، 111-236.

ظریفی، فریبرز؛ یوسفی، بهرام و صادقی، سعید.‌(1391). ارتباط تعهد سازمانی با دل‌بستگی شغلی در کارشناسان سازمان تربیت‌بدنی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه تحقیقات علوم ورزشی. 2(6)، 6- 17.

عرب زادگان، مائده. (1390). رابطه بین اشتیاق شغلی با تعارض کار- خانواده و سلامت کارکنان با توجه به نقش میانجی حمایت سرپرست و حمایت خانواده در کارکنان شرکت پالایش نفت. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه اصفهان.

عیسی مراد، ابوالقاسم؛ خلیلی صدرآباد، مریم. (1396). بررسی رابطه تعارض- خانواده و استرس شغلی با نقش تعدیل گر سرمایه روان­شناختی. فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی. 8(29)، 187-206.

Agarwal, P. & Sajid, S.M. (2017). A study of job satisfaction, organizational commitment and turnover intention among public and private sector employees. Journal of Management Research, 17(3), 123-136.

Alsam,N., Imran, R., Anwar, M., Hameed., Z., & Atif Kafayat, A. (2013). The Impact of Work Family Conflict on Turnover Intentions: Empirical Evidence from Pakistan. World Applied Sciences Journal, 24 (5): 628-633.

Anafarta, N. (2011). The relationship between work-family conflict and turnover intention: A structural equation modeling (SEM) Approach. International Journal of Business and Management, 6(4), 18- 32.

Arif, S. (2018). Impact of Organizational Justice on Turnover Intentions: Moderating role of Job Embededdness. Journal of management, 1(2), 1- 19.

Bakker, A. B & Taris, T. W. (2010). Work engagement: An emerging concept in occupational health psychology. Work & Stress, 22(3), 187-200.

Baltes, B. B., Zhdanova, L. S., & Clark, M. A. (2011). Examining the Relationships between vocational stress, coping strategies, and work–family conflict. Journal of Business and Psychology, 26(4), 517-530.

Brummelhuis, L. L., Bakker, A. B., & Euwema, M. C. (2012). Is work to family interference related to coworkers work outcomes? Journal of vocational behavior, 77, 461- 469.

Byrne, Z.S. (2005) Fairness Reduce the Negative Effects of Organizational Politics on Turnover Intentions, Citizenship Behavior and Job Performance. Journal of Business and Psychology, 20, 175-200.

Carlson, D.S., Grzywacz, J.G., & Kacmar, K.M. (2010). The relationship of Schedule flexibility and outcomes via the work-family interface. Journal of Managerial Psychology, 25(4), 330-355.

Cho, V & Huang, X. (2012) Professional Commitment, Organizational Commit- ment, and the Intention to Leave for Professional Advancement. Information Technology and People, 25, 31-54.

Choi, H. & Chiu, W. (2017). Influence of the perceived organizational support, job satisfaction and career commitment on football referees’ turnover intention. Journal of Physical Education and Sport, 17(3), 955- 959.

Day, A. L., & Chamberlain, T. C. (2006). Committing to your work, spouse and children: Implication for work- family conflict..Journal of vocational behavior, 68, 116- 130.

Demirtas, O. & Akdogan, A. (2015). The effect of ethical leadership behavior on ethical climate, turnover intention and affective commitment. Journal of Business Ethics, 130(1), 59-67.

 Dupre, K. E & Day, A.L. (2007). The Effect of Supportive Management and Job Quality on the Turnover Intentions and Health of Military Personnel. Human Resource Management, 46 (2), 185-201.

Eisenberger, R., Cummings, J., Armeli, S & Lynch, P. (1997). Perceived organizational support. Discretionary treatment and job satisfaction. Journal of applied psychology, 82(5), 812-820.

Ferris, D. L., Brown, D. J & Heller D. (2009). Organizational supports and organizational deviance: The mediating role of organization-based self-esteem. Organizational Behavior Human Process. 2009; 108:279–86.

Ghomashchi, F. (2004). Job stress militarism and its impact on families and organizations. Aramesh Journal, 11(12),4-15.

Greenhaus, H. H., Parasuraman, S., & Collins, K. M. (2001). Career involvement and family involvement as moderators of relationships between work-family conflict and withdrawal from a profession. Journal of Occupational Health Psychology, 6, 91-100.

Griffeth, R.W., Hom, P.W. & Gaertner, S. (2000). A meta-analysis of antecedents and correlates of employee turnover: Update, moderator tests and research implications for the next millennium. Journal of Management, 26, 463-488.

Haar, J. M., Roche, M., & Taylor, D. (2012). Work-family conflict and turnover intentions of indigenous employees: The importance of the whanau/family for Maori. The International Journal of Human Resource Management, 23(12), 2546-2560.

Kurtessis, J. N., Eisenberger, R., Ford, M. T., Buffardi, L. C., Stewart, K. A & Adis, C. C. (2015). Perceived organizational support: a meta analytic evaluation of organizational support theory. Journal of management, 43(6), 1-33

McCarthy, G., Tyrrell, M.P. & Lehane, E. (2007). Intention to ‘leave’ or ‘stay’ in nursing. Journal of Nursing Management, 15(3), 248-255.

McMillan, H. S., Morris, M. L., & Atchley, E. K. (2011). Constructs of the work/ life Interface: A synthesis of the literature and introduction of the concept of work/life harmony. Human Resource Development Review, 10, 6-25.

Nassab, R. Factors Influencing Job Satisfaction amongst Plastic Surgical Trainees: Experience from a Regional Unit in the United Kingdom. European Journal of Plastic Surgery, 2008, 31(2), 55-58.

Nayer, F. (2012). The relationship between percivd organizational support and teacher’s organizational commitment. Eurasian journal of educational research, 48, 97-116.

Nazir, N., Kazmi, S., Khalid, T., Kiyani, M., & Shahzad, SH. (2014). Work-Family Conflict and Turnover Intentions: Mediating Effect of Stress. International Journal of Humanities and Social Science Vol. 4, No. 5(1), 82- 93.

Netemeyer, R. G., Boles, J. S., & McMurrian, R. (1996). Development and validation of work-family conflict and family-work conflict scales. Journal of Applied Psychology, 81, 400-410.

O’ Reilly, C. A., Chatman, J & Caldwell, D. F. (1991). People and organizational culture: Aprofile comparison approach to assessing person- organization fit. Academy on management journal, 34, 487- 516.

Ong, H. L. C., & Jeyaraj, S. (2014). Work-Life Interventions: Differences between Work-Life Balance and Work-Life Harmony and Its Impact on Creativity at Work. SAGE Open, 4, 2-12.

 Price, J. L. (2001). Reflections on the determinants of voluntary turnover. International Journal of Manpower. 22(7),600-624.

Reitz, O. E. & Anderson, M. A. (2011). An overview of job embeddedness. Journal of Professional Nursing, 27(5), 320-327.

Rhoades, L & Eisenberger, R. (2002). Perceived organizational support: A review of the literature. The Journal of Applied Psychology, 87(4), 698−714.

Richer, S., Blanchard, C., & Vallerandi, R. (2017). A Motivational Model of Work Turnover. Journal of Applied Social Psychology, 32(10), 2089-2113.

Samad, S. (2006). The contribution of demographic variables: job characteristics and job satisfaction on turnover intentions. Journal of International Management Studies, 1 (1), 1- 15.

Schaufeli, W. B & Bakker, A. (2006). "The measurement of work engagement with a short questionnaire: A cross - national study. Educational and Psychological Measuremen. 66, 701- 716.

Suifan, T., Abdallah, A.B. and Diab, H. (2016) The Influence of Work Life Balance on Turnover Intention in Private Hospitals: The Mediating Role of Work Life Conflict. European Journal of Business and Management, 8, 126-139.

Terason, S. (2018). Managerial turnover intention as a result of leadership behavior, job satisfaction and organizational commitment: Evidence form cross-national fitness enterprises in Thailand. Academy of Strategic Management Journal, 17(1), 1- 12.

Tiwari, V & Singh, S.K. (2014) Moderation Effect of Job Involvement on the Relationship between Organizational Commitment and Job Satisfaction. SAGE Open, 1-7.

Tumwesigye, G. (2010). The relationship between perceived organizational support and turnover intentions in a developing country: the mediating role of organizational commitment. African journal of business management, 4, 942- 952.

Uygar, A & Klik, G. (2009). Astudy into organizational commitment and job involvement health in Turkey Ozean. Journal of applied sciences, 2(1), 1943- 2429.

Willis, A.T., O’Conner, B.D., & Smith, L. (2008). Investigating effort reward imbalance and work-family conflict in relation shift work. Work & Stress, 22(2), 125-137.

Word, J & Park, S.M. (2009): Working Across the Divide: Job Involvement in the Public and Nonprofit Sectors. Review of Public Personnel Administration, 29,103-133.

Ying, L. H. & Ahmad, K.Z. (2009). The moderating effects of organizational culture on the relationship between leadership behavior and organizational commitment and between organizational commitment and job satisfaction and performance. Leadership & Organization Development Journal, 30(1), 53-86.