رابطه هوش هیجانی و جهت‌گیری مذهبی با اضطراب مرگ در کارکنان مرد بازنشسته‌ی شرکت صنایع فولاد

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموحته کارشناسی ارشد دانشگاه شهید چمران

2 دانشیار دانشگاه شهید چمران

چکیده

عوامل متعددی می تواند بر سطح اضطراب مرگ تأثیر بگذارند. برخی از مطالعات نقش هوش هیجانی و جهت گیری دینی را در اضطراب مرگ نشان داده اند. هدف از پژوهش حاضر بررسی رابطه بین هوش هیجانی و جهت‌گیری دینی با اضطراب مرگ بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی کارکنان مرد بازنشسته شرکت صنایع فولاد خوزستان بود که تعداد 300 نفر از آن‌ها از طریق روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. همه شرکت‌کنندگان پرسشنامه‌های هوش هیجانی و جهت-گیری دینی و مقیاس اضطراب مرگ را تکمیل نمودند. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از روش‌های آماری ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چند متغیری در سطح آلفای 01/0 استفاده شد. یافته‌ها نشان دادند که هوش هیجانی و جهت‌گیری دینی با اضطراب مرگ همبستگی منفی و معنی‌داری دارند. همچنین، نتایج حاصل از تحلیل رگرسیون گام به گام نشان داد که سه متغیر جهت‌گیری مذهبی درونی، ارزیابی و ابراز هیجان و تنظیم هیجان از بین متغیرهای پیش بین توانستند اضطراب مرگ را پیش بینی کنند و در مجموع متغیرهای پیش‌بین 6/33 درصد از واریانس اضطراب مرگ را تبیین می‌کنند. نتایج مطالعه حاضر نشان داد با توجه به سنی که افراد بازنشسته در آن قرار دارند، افزایش هوش هیجانی افراد و افزایش باورهای دینی و سلامت معنوی افراد می تواند سطح اضطراب مرگ قشر بازنشسته را کاهش دهد. استفاده از معنویت می تواند یکی از راهکارهای مقابله ای در افراد بازنشسته باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Relationship between emotional intelligence and religious orientation with death anxiety in retired male employees of Khuzestan Steel Industries of Ahvaz

نویسندگان [English]

  • seued molod salaripour 1
  • gholamhosian maktabi 2
  • siros alipour 2
چکیده [English]

Several factors can affect the level of death anxiety. Some studies have shown the role of emotional intelligence and religious orientation in death anxiety. The purpose of this study was to investigate the relationship between emotional intelligence and religious orientation with death anxiety. The statistical population of the study consisted of all male retired male employees of Khuzestan Steel Company. 300 of them were selected by simple random sampling method. All participants completed emotional intelligence and religious orientation questionnaire and death anxiety scale. Pearson correlation coefficient and multivariate regression were used for analyzing the data at alpha level of 0.01. The findings showed that emotional intelligence and religious orientation have a negative and significant negative relationship with death anxiety. Also, the results of stepwise regression analysis showed that three variables of internal religious orientation, excitement assessment and excitement setting prediction variables predicted death anxiety and, in total, predictive variables were 33.6% of They explain the variance of death anxiety. The results of this study showed that, considering the age at which retired people are located, increasing the emotional intelligence of individuals and increasing religious beliefs and spiritual health of individuals can reduce the level of anxiety in the death of the elderly. Using spirituality can be a coping strategy for retired people.

کلیدواژه‌ها [English]

  • death anxiety
  • emotional intelligence
  • religious orientation
آقاجانی، محمد، رئیسی، مرضیه و حیدری، فائزه (1391). بررسی ارتباط انس با قرآن و باورهای دینی با میزان اضطراب مرگ در بیماران قلبی. ویژه­نامه سومین همایش استانی قرآن و سلامت، اسفندماه 1391.

بزرگمهری بوذرجمهری، خاطره، گل­پرور، محسن و نوری، ابوالقاسم. (1389). ساخت و اعتباریابی مقیاس نشانگان بازنشستگی در افراد بازنشسته شهر اصفهان. مجله یافته­های نو در روانشناسی، سال پنجم، شماره 17، صص 52-35.

بشلیده، کیومرث، هاشمی، سید اسماعیل و بهارلو، مصطفی (1395). بررسی رابطه برخی ویژگی­های شخصیتی، سازمانی و حسرت­های بازنشستگی با سازگاری با بازنشستگی. طرح پژوهشی دانشگاه شهید چمران اهواز.

پاشایی، لیلا، بهرامی، هادی و حاتمی، حمیدرضا (1392). پیش­بینی رضایت زناشویی بر مبنای جهت­گیری دینی (درونی- بیرونی) در دانشجویان زن دانشگاه آزاد اسلامی. فصلنامه زن و مطالعات خانواده، سال پنجم، شماره 20، صص 52-37.

دهقان، کبری، شریعتمدار، آسیه و کلانتر هرمزی، آتوسا (1394). اثر بخشی درمان مرور زندگی بر اضطراب مرگ و رضایت از زندگی زنان سالمند ساکن شهر تهران. فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان درمانی، 6(22). 15-39.

جهانگیری، محمد مهدی (1396). پیش بینی اضطراب مرگ بر اساس جهت گیری مذهبی و احساس تنهایی در سالمندان شهر اراک. نشریه سالمندشناسی، 1(4)، 58-66.

صدیقی ارفعی، فریبرز، یزدخواستی، علی و راوندی، مریم (1393). پیش­بینی­پذیری میزان تاب­آوری براساس هوش معنوی در دانشجویان و دین­پژوهان. فرهنگ در دانشگاه اسلامی، دوره چهارم، شماره 3، صص 390-374.

شورچی کلنگدری، ثابت، حسین و مهاجر، یحیی (1392). بررسی تأثیر آموزش هوش هیجانی به روش درونگری جذب و اطباق بر تاب آوری و پرخاشگری در دختران نوجوان. فصلنامه فرهنگ مشاوره و روان درمانی، 4(15)، 137-162.

علی اکبری دهکردی، مهناز، اورکی، محمد و برقی ایرانی، زیبا (1390). بررسی رابطه جهت گیری مذهبی با اضطراب مرگ و از خودبیگانگی در سالمندان استان تهران. مجله پژوهش­های روانشناسی اجتماعی، دوره اول، شماره 2، صص 159-140.

علی احمدی، امید و آشتیانی، سمیه (1393). مطالعه مقایسه ای، تعریف، شرایط و مشکلات کهنسالی زنان و مردان در شهر آشتیان. علوم اجتماعی، 74، 82-71.

عیسی زادگان، علی، جناآبادی، حسین و سعادتمند، سعید (1389). رابطه­ی بین راهبردهای تنظیم شناختی هیجان، خلاقیت هیجانی، عملکرد تحصیلی با بهداشت روانی در دانشجویان. مجله مطالعات روانشناسی تربیتی، دوره هفتم، شماره 12، صص 92-71.

کرمی، جهانگیر، حیدری شرف، پریسا و شفیعی، بهناز (1394). رابطه راهبردهای تنظیم هیجان و هوش هیجانی با هراس اجتماعی در دانش­آموزان آسیب­دیده بینایی و آسیب­دیده شنوایی. مجله تعلیم و تربیت استثنایی، سال پانزدهم، شماره 1، صص 14-5.

لهسایی­زاده، عبدالعلی، آذرگون، زهره و مرادی، گلمراد (1385). بررسی جهت­گیری دینی و سلامت روانی مهاجران بر اساس مدل آلپورت و راس: نمونه مورد مطالعه قصر شیرین. فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 8، صص169-149.

مشهدی، علی، سلطانی شورباخورلو، اسماعیل و هاشمی رزینی، سعدالله (1389). رابطه­ی هوش هیجانی و مؤلفه­های آن با علائم اضطرابی. مجله اصول بهداشت روانی، سال چهارم، شماره 12، صص 661-652.

منصور نژاد، کجباف، کیانی و پورسید (1389). بررسی رابطه بین جهت­گیری دینی (درونی و بیرونی) و جنسیت با اضطراب مرگ در بین دانشجویان. مجله یافته­های نو در روانشناسی، دوره پنجم، شماره 15، صص 143-135.

مهانیان خامنه، برجعلی و سلیمی­زاده، (1385). بررسی رابطه هوش هیجانی و رضایت زناشویی. مجله روانشناسی، دوره دوه، شماره 3، صص 320-308.

موسی رضایی، امیر، ناجی اصفهانی، همایون، مؤمنی قلعه قاسمی، طاهره و امین الرعایا، مهین (1391). بررسی ارتباط جهت‌گیری دینی با اضطراب و افسردگی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اصفهان. تحقیقات علوم رفتاری، دوره دهم، شماره 6، صص 519-509.

نوری، فروزش (1393). مقایسه دانشجویان دارای سبک­های یادگیری متفاوت از لحاظ هوش هیجانی و انگیزه پیشرفت در دانشجویان دختر مرکز علمی و کاربردی جمعیت هلال احمر خوزستان. پایان­نامه کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان­شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

Austin, E. J., Farrelly, D., Black, K., & Moore, H. (2007). Emotional intelligence Machiavellianism and emotional manipulation. Personality and Individual Differences, 43, 173-179.

Ardelt‚ M., & Koenig‚ C. S. (2006). The role of religion for hospice patients and relatively healthy older adults. Research on Aging‚ 28 (2)‚184-215.

Aradilla-Herrero‚ A., Tomás-Sábado‚ J., & Gómez-Benito‚ J. (2013). Death attitudes and emotional intelligence in nursing student. OMEGA‚ 66 (1): 39-55.

Busari, A. O. (2016). Relationship between emotional intelligence, self-esteem, anxiety and academic stress of the gifted children in Oyo State, Nigeria. Global Journal of Human-Social Science: Arts & Humanities-Psychology, 5(1), 22-34.

Bodnera, E.,  Shrirab, A.‚ Bergmanb, Y. S.‚ Cohen-Fridel‚ S. (2015). Anxieties about aging and death and psychological distress: The protective role of emotional complexity. Personality and Individual Differences 83: 91–96.

Cho, S. (2010). The role of IQ in the use of cognitive strategies to learninformation.

De Jong Gierveld‚ J., Van Tilburg, T. G., &, Friedman‚ H. S. (2016). Social isolation and loneliness .Encyclopedia of Mental Health‚ 4 (2)‚ 175-8.

Daaleman‚ T. P, & Dobbs‚ D. (2010). Religiosity, spirituality, and death attitudes in chronically ill older adults. Research on Aging‚ 32 (2)‚ 224-43

Duff‚ R. W., & Hong‚ L. K. (1995). Age density, religiosity and death anxiety in retirement communities. Review of Religious Research‚ 5‚ 19-23.

Espinoza, V. M., & Sanhueza, A. O. (2012). Fear of death and its relationship with emotional intelligence of nursing students in Concepción, Acta Paulista de Enfermagem, 25(4), 607-613.

Grevenstein, D., & Bluemke, M. (2016). Who’s afraid of death and terrorists? Investigating moderating effects of sense of coherence, mindfulness, neuroticism, and meaning in life on mortality salience. Journal of Articles in Support of the Null Hypothesis, 13(1), 25-36.

Henrie‚ J., & Patrick‚ J. H. (2014). Religiousness, religious doubt, and death anxiety. The International. Journal of Aging and Human Development‚ 78 (3)‚ 203-207.

Mayer, J. D., Salovey, P., & Caruso, D. R. (2004). A further consideration of issues of emotional intelligence. Psychological Inquiry, 60, 249-255.

Roshani, K. H., & Naderi, F. (2011). Relationship between spiritual intelligence, social intelligence and death anxiety in elders. Quarterly of Health & Psychology, 1(2), 115-129.

Riedel-Heller‚ S., Busse‚ A., & Angermeyer‚ M. (2006). The state of mental health in old-age across the old’European Union–a systematic review. Acta Psychiatrica Scandinavica‚ 113 (5)‚.388-401.

Stancliffe‚ R. J., Wiese‚ M. Y., Read‚ S., Jeltes‚ G., & Clayton‚ J. M. (2016). Knowing, planning for and fearing death: Do adults with intellectual disability and disability staff differ? Research in.developmental disabilities‚49‚ 47-59

Schutte, N. S., Malouff, J. M., Hall, L. E., Haggerty, D. J., Cooper, J. T., Golden, C. J., & Dornheim, L. (1998). Development and validation of a measure of emotional intelligence. Personality and IndividualDifferences, 25,167-177.

Slaski, M., & Cartwright, S. (2002). Health, performance and emotional intelligence: An exploratory study of retail managers. Stress and Health, 18, 63-68.

Templer, D. I. (1970). The construction and validation of a Death Anxiety scale. Journal of General Psychology, 82,165-177.

Tomas-Sabado, J., & Gomez- Benito, J. (2002). Psychometric properties of the Spanish from of Templer's death anxiety scale. Psychology Report, 91(2), 116-20.

Tsaousis, I., & Nikolaou, I. (2005). Exploring the relationship of emotional intelligence with physical and psychological health functioning, Stress and Health, 21, 77-86.

Wen, Y-H. (2010). Religiosity and death anxiety. The Journal of Human Resource and Adult Learning‚ 6(2)‚31-37.

Wen‚ Y-H. (2012). Religiosity and death anxiety of college students. The Journal of Human Resource and Adult Learning‚ 8 (2)‚98-105.