اثربخشی آموزش مهارت های زندگی از طریق بازی بر مشکلات رفتاری دانش آموزان

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال

2 استادیار روان شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران غرب

چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش مهارت های زندگی از طریق بازی بر مشکلات رفتاری دانش آموزان دختر 9 – 7 ساله شهر تهران می باشد.
روش: طرح پژوهش حاضر نیمه آزمایشی و از نوع پیش آزمون – پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه کودکان دختر 9 – 7 ساله غرب شهر تهران بود که در سال تحصیلی 1395-1396 مشغول تحصیل بودند. از این میان تعداد 24 نفر به روش خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (12 نفر) و کنترل (12 نفر) قرار گرفتند. گروه آزمایش به مدت 10 جلسه، آموزش مهارت های زندگی را دریافت کرد . دو گروه آزمایش و کنترل در دو مرحله پیش آزمون و پس آزمون به چک لیست مشکلات رفتاری کوای و پترسون ( 1987 ) پاسخ دادند. داده های جمع آوری شده به وسیله آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیری تجزیه و تحلیل شدند.
یافته ها: یافته های پژوهش نشان داد که بین مشکلات رفتاری گروه آزمایش و کنترل در مرحله پس آزمون تفاوت معناداری وجود دارد( 001/0 = P ).
نتیجه گیری: با توجه به یافته های پژوهش می توان نتیجه گرفت که آموزش مهارت های زندگی از طریق بازی بر کاهش مشکلات رفتاری دختران 9 – 7 ساله موثر بوده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

To determine the effectiveness of life skills training through play on behavioral problems in children.

نویسندگان [English]

  • Ziba Ghodrati 1
  • s gh 2
1 Islamic Azad University,North Tehran Branch, Iran, Tehran
چکیده [English]

Background and purpose:This study conducted to determine the effectiveness of life skills training through play on behavioral problems in children 7-9 years old girl students in Tehran. Method:The research method was semi-experimental design with pretest-posttest and control group and the population was including all 9-7-year-old girls in west of Tehran who were studing in the academic year of 1395-1396. A total of 24 people were selected by multi-stage cluster sampling and divided in 2 groups (12 girls in control & 12 girls in experiment group). The experiment group received life skills training for 10 sessions. The Quai and Peterson's Behavior Problems Checklist (1987) ) was used before and after intervention for gathering the data. The collected data were analyzed by multivariate analysis of covariance.
Results:results showed a significant difference between behavioral problems in the experimental and control groups in the post-test (p=0.001).
Conclusion: According to the results it can be deduced that life skills training through play can serve as an effective instructive approach to reduce behavioral problems in 7-9 years old girls.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Life skills
  • behavioral problems
  • Play
اسلامیه، محمدمهدی. (1387). بررسی میزان شیوع اختلالات رفتاری دانش‌آموزان دوره ابتدایی شهر تهران. پژوهش در حیطه کودکان استثنایی، 8(1)، 98-109.

بادان فیروز، علی؛ مکوند حسینی، شاهرخ؛ محمدی فر، محمدعلی. (1396). رابطه تنظیم هیجانی با نشانگان افسردگی و اضطراب در دانشجویان: نقش واسطه‌ای ذهن آگاهی. روان‌شناسی و روان‌پزشکی شناخت، 4(2)، 12-23

برزگر، زهرا؛ پور محمدرضای تجریشی، معصومه؛ بهنیا، فاطمه (1391). اثربخشی بازی بر مشکلات برونی‌سازی در کودکان پیش‌دبستانی با مشکلات رفتاری. علوم رفتاری، 6(4)، 354-347.

بیلاوی، کبری؛ مکوندی، بهنام. (1395). اثربخشی آموزش مهارت‌های زندگی بر مهارت اجتماعی دختران متوسطه دوم شهر اهواز. مجله روان‌شناسی اجتماعی. سال یازدهم، شماره 40.

خان‌زاده، بابک (1389). روان‌شناسی کودک: نقش آموزش خانواده در اصلاح اختلالات رفتار کودکان. تهران: عصر غیبت.

سالک حدادی، نگار؛ بدری، رحیم (1392). بررسی تأثیر آموزش مهارت‌های زندگی بر سبک‌های مقابله‌ای. آموزش و ارزشیابی، 6(21)، 94-79.

سهرابی شگفتی، نادره (1390). روش‌های مختلف بازی‌درمانی و کاربرد آن در درمان اختلالات رفتاری و هیجانی کودک. روش‌ها و مدل‌های روان‌شناختی، 1(4)، 63-45.

سیف نراقی، مریم (1395). اختلالات رفتاری کودکان و نوجوانان و روش‌های اصلاح و ترمیم آن‌ها. تهران: ارسباران.

شرفی. محمدرضا. (1396). مهارت‌های زندگی در سیره رضوی. مشهد: آستان قدس رضوی.

شفیع پور، سیده زهرا؛ شیخی، علی؛ میرزایی، مهشید؛ احسان، کاظم نژاد، لیلی (1394). سبک‌های فرزندپروری و ارتباط آن با مشکلات رفتاری کودکان. پرستاری و مامایی جامع‌نگر، 25(76)، 56-49.

شهابی نژاد، صدیقه (1391).تأثیر آموزش مهارت‌های زندگی بر عزت‌نفس و سازگاری اجتماعی دانش‌آموزان دبیرستان‌های دخترانه شهر رفسنجان در سال تحصیلی 91-90. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شهید باهنر کرمان.

 شهیم، سیما؛ یوسفی، فریده؛ قنبری فریدی، محبوبه (1386). ویژگی‌های روان‌سنجی چک‌لیست تجدیدنظر شده مشکلات رفتاری کوای و پترسون. روان‌پزشکی و روان‌شناسی بالینی ایران، 4، 358-350.

صبحی قراملکی، ناصر؛ حاجلو، نادر؛ محمدی، سکینه. (1394). بررسی اثربخشی آموزش مهارت‌های زندگی بر سازگاری اجتماعی کودکان پیش‌دبستانی. روان‌شناسی مدرسه، 3، 118-131.

غباری بناب، باقر؛ پرند، اکرم؛ حسین خانزاده فیروزجاه، عباسعلی؛ موللی، گیتا؛ نعمتی، شهروز. (1388). میزان شیوع مشکلات رفتاری دانش‌آموزان مقطع ابتدایی شهر تهران. پژوهش در حیطه کودکان استثنایی، 9(3)، 223-238.

کرمی، جهانگیر؛ حیدری شرف، پریسا؛ شفیعی، بهناز. (1394). رابطه راهبردهای تنظیم هیجان و هوش هیجانی با هراس اجتماعی در دانش‌آموزان آسیب‌دیده بینایی و آسیب‌دیده شنوایی. تعلیم و تربیت استثنایی، 15(1)، 5-14.

کریمی، مربد؛ کیخاونی، ستاره؛ محمدی، محمدباقر (1389). تأثیر آموزش مهارت‌های اجتماعی بر اختلالات رفتاری کودکان دبستانی. علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی ایلام، 18(3)،68-61.

کیا، سیما؛ شعبانی، حسن؛ احقر، قدسی؛ مدانلو، مهناز (1395). تأثیر آموزش مهارت ابراز وجود بر عزت‌نفس دانش‌آموزان. روان پرستاری، 4(1)،38-46.

محکی، فرهاد؛ شریفی جندانی، حمیدرضا؛ محکی، وحید. (1395). اثربخشی بازی‌درمانی بر بهبود مهارت‌های زندگی کودکان کم‌توان ذهنی. تعلیم و تربیت استثنایی، 16(2)، 23-29.

محمدی، سید داود؛ غرایی، بنفشه (1386). ارتباط اختلالات رفتاری با هوش هیجانی در دانش‌آموزان. دانشگاه پزشکی کرمان، 14(4)، 299-289.

مددی، آذردخت؛ سلطانی، امان‌الله (1395). تعیین میزان اثربخشی آموزش مهارت‌های زندگی بر کاهش ناسازگاری اجتماعی دانش‌آموزان دختر عقب‌مانده ذهنی آموزش پذیر. شیراز؛ سومین کنفرانس جهانی روان‌شناسی و علوم تربیتی، حقوق و علوم اجتماعی در آغاز هزاره سوم.

 ورنون، آن. (2006).آموزش مهارت‌های زندگی رشد هیجانی، اجتماعی، شناختی و خود. (ترجمه مهرداد فیروزبخت، 1387). تهران: دانژه.

Al-Yagon, M. (2015). Externalizing and Internalizing Behaviors among Adolescents with Learning Disabilities: Contribution of Adolescents’Attachment to Mothers and Negative Affect. Journal of Child & Family Studies, 24, 1343-1357.

Bornstein, M. H., Hahn, C-S., Haynes, O. M. (2010). Social Competence, Externalizing, and Internalizing Behavioral Adjustment from Early Childhood through Early Adolescence: Developmental Cascades. Developmental psy-chopathology, 22(4), 717-735

Corredor,G. A., Arraez, A. J., & Nieto, A. B. (2017). Longitudinal study of the effects of social competence on behavioral problems. Procedia – Social and Behavioral Sciences, 237, 479 – 485.

Cramer, P. (2015). Change in children's externalizing and internalizing behavior problems: The role of defense mechanisms. The Journal of Nervous and Mental Disease, 203(3), 215–221.

Dhingra, R., & Chauhan, K. S. (2017).Assessment of life skills of adolescents in relation to selected variables. International Journal of Scientific and Research Publications, 7(8), 201-212.

Fantuzzo, J., Sekino, Y., & Cohen, H. L. (2004). An examination of the contributions of interactive peer play to salient classroom competencies for urban Head Start children. Psychology in the Schools, 41(3), 323-336.

Goodwin, T., Pacey, K., & Grace, M. (2003). Children: Violence prevention in preschool settings. Journal ofChild and Adolescent Psychiatric Nursing, 16, 52-59.

Granic, I., Meusel, L. A., Lamm, C., Woltering, S., & Lewis, M. D. (2012). Emotion regulation in children with behavior problems: lin king behavioral and brain processes. Journal of Development and Psychopathology, 24, 1019 – 1020.

Han, Y., Lee, Y., & Suh, J. H. (2017). Effects of a sandplay therapy program at a childcare center on children with externalizing behavioral problems. Journal of Thearts in Psychotherapy, 52, 24 – 31.

Quay, H., & Peterson, D. R. (1987). Manual for the revised behavior problem checklist. Miami: Quay&Peterson.

Liukonen, T. (2017). The relationship between behavior problems,gender, special education status and school performance in the early grades of school. Master’s thesis in special education. Department of Education and Psychology University of Jyväskylä

Liu, J., Liu, S. H., Yan, J., Lee, E., Mayes, L. (2016). The impact of life skills training on behavior problems in left – behind children in rural china: A pilot study. School Psychology International, 37(1), 73 – 84.

Mayer, J. D., Salovey, P., & Caruso, D. R. (2004). Emotional intelligence: Theory, findings, and implications. Psychological Inquiry, 60, 197– 215.

Okech, D. O., Role, E. M. (2015). Implications of life skills education on character development in children:a case of Hill school. Baraton. Interdisciplinary Research Journal, 5(special issue), 173-181.

Raver, C. C., Roy, A. L., Pressler, E., Ursache, A. M., & Charles McCoy, D. (2016). Poverty-related adversity and emotion regulation predict internalizing behavior problems among low-income children ages 8–11. Behavioral Sciences, 7(1), 2.

Sun, X. J., Tian, Y., Zhang, Y. X., Xie, X. C., Health, M. A., & Zhou, Z. K. (2015). Psychological development and education problems of Children left in rual areas.School. Psychology International, 36(3), 227–252.

Thijssen, J. (2016). Children with externalizing behavior problemsrisk factors and preventive efforts. www.ridderprint.nl.

UNICEF Evaluation Office. (2012). Global evaluation of life skills edueation programmes. New York: UNICEF.