تحلیل کانونی رابطۀ بین والدگری پدر و استقلال عاطفی فرزند

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

چکیده

از سال 1986 که استینبرگ و سیلوربرگ برای اولین‌بار اصطلاح استقلال عاطفی را برای جدایی عاطفی نوجوان از والدین‌شان به کار بردند؛ در رابطه با عوامل تأثیرگذار بر آن، پژوهش‏های زیادی صورت گرفت. با این وجود، مرور پیشینۀ پژوهشی نشان می‏دهد در ارتباط با تأثیر والدگری پدر پژوهشی صورت نگرفته است. پژوهش حاضر، با هدف بررسی رابطۀ والدگری پدر با استقلال عاطفی فرزند انجام شد؛ بدین صورت که 414 نفر از دانش‏آموزانسال اول مقطع دبیرستان شهرستان بهارستان در استان تهران با روش نمونه‏گیری خوشه‏ای تصادفی انتخاب شدند و به فرم‏های ایرانی مقیاسهای والدگری پدر دیک  و استقلال عاطفی استنبرگ و سیلوربرگ پاسخ دادند. داده‏ها با استفاده از روش تحلیل همبستگی بنیادی و با استفاده از نرم افزارهای SPSS 18 و STATGRAPHICS 5.1 مورد بررسی قرار گرفتند. تحلیل کانونی،تنها یک مجموعۀ معنادار بین والدگری پدر و استقلال عاطفی فرزند ن‌شان داد. بر اساس این مجموعه، متغیرهای پیش‌بین "پاسخ‌دهی عاطفی مثبت و نقش اخلاقی پدر" و "حضور منفی پدر" با متغیرهای ملاک "فردیت" و "غیر ایده‌ال بودن" رابطه­ای 60/0 داشته و 30/0 واریانس آن را تبیین می‏کردند. این یافته بیانگر این است که هرچه پاسخ‌دهی عاطفی مثبت و نقش اخلاقی پدر بیشتر بوده و حضور منفی او کمتر باشد؛ فرزند به فردیت و غیر ایده‌ال بودن بیشتری که از ملاک‏های اساسی استقلال عاطفی است دست پیدا خواهد کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Canonical Correlation between Fathering and Emotional Autonomy

نویسندگان [English]

  • asieh omidvar tehrani
  • mohammad hosein khani
برجعلی، احمد (1384). تحول شخصیت در نوجوان. تهران: انتشارات ورای دانش.

دادستان، پ. (1380). روانشناسی مرضی تحولی (جلد اول). تهران: انتشارات سمت.

دادستان، پ؛ حق بین، م؛ بزازیان، س؛ و توکلی، م. (1383). جدایی روانشناختی از والدین و پیشرفت تحصیلی؛ یک پژوهش دربارۀ تفاوت‏های جنسی و فرهنگی. فصلنامه روانشناسی تحولی: روانشناسان ایرانی، 1 (1): 20-3.

سامانی، س. (1385). مقایسه میزان دلبستگی به پدر، مادر و دوستان در گروهی از دانش آموزان مقطع راهنمایی شهر شیراز. مجله علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، 25 (4): 111-99.

سید فاطمی، ن؛ رحمانی، ف؛ برادران رضایی،م؛ و صداقت، ک. (1388). بررسی ارتباط شیوه تربیتی والدین با میزان استقلال دانش آموزان نوجوان مدارس شهر تبریز. نشریۀ پرستاری ایران،62، 84-75.

فامینی، م. (1391). نقش ادراک فرد از والدگری پدر در میزان جدایی-فردیت با در نظر گرفتن سبک دلبستگی در دانشجویان. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شهید بهشتی.

قلاوندی، ح؛ امانی ساری بگلو، ج؛ بابایی سنگلجی، م. (1391). تحلیل کانونی رابطۀ فرهنگ مدرسه با نیازهای روان شناختی در میان دانش‏آموزان، فصلنامه اندیشه‏های نویت تربیتی، 8 (4): 27-9

هومن، ح. ع. (1381). تحلیل داده‏های چند متغیری در پژوهش رفتاری، تهران: انتشارات پارسا.

موللی، کرامت. (1383). مبانی روانکاوی فروید-لکان. تهران: نشر نی.

Abelin, E. (1975) Some further observations and comments onthe earliest role of the father. International Journal of Psychoanalysis, 56, 293–302.

Beyers, W., & Goossens, L. (2002). Developmental trajectories of psychological separation and adjustment to university: A 3wave longitudinal study. Poster session presented at the 8 th Biennial Conference of the European Association for Research of Adolescence (EARA), Oxford, UK.

Beyers, B; Goossens, L. (1999) Emotional autonomy, psychosocial adjustment and parenting: interactions, moderating and mediating effects, Journal of Adolescence 1999, 22, 753-769

Beyers, W., Goossens, L., Van Calster, B., & Duriez, B. (2005). An alternative substantive factor structure of the Emotional Autonomy Scale. European Journal of Psychological Assessment, 21(3):147–155

Blos, P. (1967). The second individuation process of adolescence. Psychoanalytic Study of the Child, 22, 162-186.

Boles, S. A. (1999). A Model of Parental Representations, Second Individuation, and Psychological Adjustment in Late Adolescence. Journal of Clinical Psychology. 55(4): 497-512.  

Dick, G,. (2004). The fatherhood scale. Research on social work practice.80-94.

Etchegoen, A.(2002). Psychoanalytic ideas about father. In J. Trowell, and A. Ethegoyen (Eds), The importance of father: a psychoanalytic re- evaluation. 20-41. Burunner/routledge

Fleming, M. (2005).  Adolescent Autonomy: Desire, Achievement and Disobeying Parents between Early and Late Adolescence, Australian Journal of Education and Developmental Psychology, 5, 1-16.

Flouri, E. (2005).  Fathering and child outcomes. New York: John Wiley & Sons.

Frank, S. J., Pirsch, L. A., & Wright V. C. (1990). Late adolescents’ perceptions of their relationships with their parents: Relationships among de idealization, autonomy, relatedness, and insecurity and implications for adolescent adjustment and ego identity status. Journal of Youth and Adolescence, 19, 571-588.

Hoffman, J. A. (1984).  Psychological separation of late adolescents from their parents. Journal of Counseling Psychology,31, 170-178.

Hoskins, D.H. (2014). Consequences of Parenting on Adolescent Outcomes, Journal of societies, 4, 506–53

Lamborn, S. D., & Steinberg, L. (1993). Emotional autonomy redux: Revisiting Ryan and Lynch. Child Development, 64, 483-499.

Lamb, M. E., &Tamislemonda, C. S. (1997). Fathers & child development: an introductory overview and guid. In M. E. lamb (Eds.), the role of father in child development.3th ed.(pp. 1-18).New York: Wiley &sons, Inc.

Kroger, J. (2004). Intrapsychic dimensions of identity during late adolescence. In G. R. Adams, T.P. Gullotta, & R. Montemayor (Eds.), Adolescent identity formation (pp.122-145). Newbury Park, CA: Sage.

Kroger, J. (1985). Separation –individuation and ego identity status in New Zealand university students. Journal of youth and adolescence, 14, 133-147.

Mahler, M. S., Pine, F., & Bergman, A. (1975). The Psychological and Birth of the Human Infant. New York: Basic Books.

Mahler, M. S. (1974). Symbiosis and Individuation—The Psychological Birth of the Human Infant. Psychoanalytic Study of the Child ,29, 89-106.

parra, P; Oliva, A. (2009). A Longitudinal Research on the Development of Emotional Autonomy During Adolescence, The Spanish Journal of Psychology 1: 66-75.

Plantin, L., Olukoya, A.A., & Ny, P. (2011). Positive Health Outcomes of Fathers’ Involvment in Pregnancy and Childbirth Paternal Support: A Scope Study Literature Review. Fathering, 9(1), 87-102.

Ryan, R. M., & Lynch, J. H. (1989). Emotional autonomy versus detachment: Revisiting the vicissitudes of adolescence and young adulthood. Child Development, 60, 340-356.

Ryan, R. M., Deci, E. L., & Grolnick, W. S. (1995). Autonomy, relatedness, and the self: Their relation to development and psychopathology. In D. Cicchetti &, D. J. Cohen (Eds.). Developmental psychopathology:  Volume 1:  Theory and methods (pp. 618-655). New York: Wiley.

Sieber, D. (2008). Engaging absent fathers in treatment of children. Clinical social work journal, 3 (4): 333-340.

Stalman h. m. & Ralph, a. (2007). Reducing risk factors adolescent behavioral & emotional problems: a pilot randomized controlled trial of a self-administered parenting interventation. Australian e- journal for the adveancement of mental health, 6(2):1-13.

Shields, M.W. (2003).  Perception of father, father absence /presence, &separation individuationin  late adolescence .Unpublished Ph. D. Dissertation, faculty of fielding Graduate Institute.

Tabachnick, B.G. & Fidell, L.S. (2007). Using Multivariate statistics (5th edn). Boston: Pearson Education.

Valentina, Laitonjam and Gulati, Jatinder (2014). Gender differences in emotional autonomy profile among adolescents. Asian J. Home Sci., 9 (1) : 54-59.

Wai Chan, K. , Mui Chan, S. (2009). Emotional autonomy and perceived parenting styles: relational analysis in the Hong Kong cultural context. Asia Pacific Educ.,10,433-443.

Wai Chan, k. , Mui Chan, S.(2011).  Adolescents' Susceptibility to Peer Pressure: Relations to Parent -Adolescent Relationship and Adolescents' Emotional Autonomy From Parents. Youth Society published online.1-17.