اثربخشی توحید درمانی بر بهبود کنش‌های اجرایی و کاهش پرخاشگری زندانیان مبتلا به اختلال شخصیت

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد روان‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد

2 استاد مشاوره دانشگاه فردوسی مشهد

3 استادیار گروه روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد

4 دانش آموخته کارشناسی ارشد روان شناسی دانشگاه فردوسی مشهد

10.22054/qccpc.2020.49039.2289

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی توحید درمانی بر بهبود نارسایی کنش‌های اجرایی و کاهش پرخاشگری مجرمین زندانی مبتلا به اختلال شخصیت بود. روش پژوهش شبه آزمایشی است که در آن از طرح پیش‌آزمون – پس‌آزمون با گروه کنترل استفاده شده است. روش پژوهش حاضر جامعه موردمطالعه‌ی این پژوهش مردان زندانی یکی از واحدهای مشاوره‌ زندان مرکزی شهر مشهد بودند (408 نفر). از میان آن‌ها 30 نفر که ملاک‌های ورود را دارا بودند، به‌صورت در دسترس به‌عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند و به‌صورت تصادفی (15 نفر گروه آزمایش و 15 نفر گروه کنترل) گمارده شدند و در پایان مداخله داده‌های 21 نفر (12 نفر گروه آزمایش و 9 نفر گروه کنترل) مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. ابزارهای پژوهش حاضر پرسشنامه چند محوری شخصیتی میلون 3، مقیاس نارسایی کنش‌های اجرایی بارکلی و پرسشنامه پرخاشگری بأس و پری بود. داده‌های پژوهش با استفاده از تحلیل کوواریانس تک متغیری مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند. یافته‌های پژوهش نشان داد که توحید درمانی منجر به بهبود در کنش‌های اجرایی و کاهش پرخاشگری شد؛ بنابراین، با توجه به نتایج پژوهش می‌توان بیان کرد که توجه به مشکلات روان‌شناختی زندانیان امری ضروری است و توحید درمانی می‌تواند در بهبود مشکلات روان‌شناختی زندانیان نقش زیادی داشته باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

اثربخشی توحید درمانی بر بهبود کنش‌های اجرایی و کاهش پرخاشگری زندانیان مبتلا به اختلال شخصیت

نویسندگان [English]

  • Amirhossien Akbari 1
  • Bahramali Ghanbari Hashem Abadi 2
  • mohammad javad asghari ebrahim abad 3
  • maryam azadeganmehr 4
1 Faculty of education sciences & psychology, Ferdowsi university of Mashhad, Mashhad, Iran
2 Professor/ Faculty of education sciences & psychology, Ferdowsi university of Mashhad, Mashhad, Iran
3 Assistant Professor in Clinical Psychology, Faculity of Education and Psychology, Ferdowsi University of Mashhad.
4 Faculty of education sciences & psychology, Ferdowsi university of Mashhad, Mashhad, Iran
چکیده [English]

This study examines the effectiveness of integrated therapy to improve executive functions and reduce aggression were criminal prisoners with a personality disorder. Quasi-experimental research in which pretest-posttest control group design was used. The study sample size of this study were male prisoners in Mashhad, one of the central prison advisory units (408 people). Among them were 21 people who have entry criteria, are available as samples were selected randomly (12 in the experimental group and 9 in the control group) were assigned. Research tools multi-personality questionnaire 3 million, scale executive functions Barclay and the Buss-Perry Aggression Questionnaire. Data were analyzed using ANCOVA was used. The results showed that integrated therapy leads to improved executive functions and reduces aggression. Thus, according to the results of the study could be due to psychological problems prisoners stating that unity is essential and integrated therapy can be used to improve a lot of detainees have psychological problems.

کلیدواژه‌ها [English]

  • executive functions
  • Aggression
  • Personality disorders
  • Crime
  • integrated therapy
امیدیان، مهدی؛ طاهری فرد، احمد. (1393). بررسی اثربخشی مشاوره گروهی به شیوه یکپارچه توحیدی بر سازگاری زندانیان مرد. مطالعات اسلام و روان‌شناسی، 8 (15)؛ 127-144.

امیدیان، مهدی؛ علی اکبر دهکردی، مهناز؛ پور نیک دست، سبحان؛ محتشمی، طیبه. (1393). اثربخشی آموزش گروهی به شیوه یکپارچه توحیدی بر سطح پرخاشگری. روان‌شناسی دین، 7 (1)؛ 17-29.

انجمن روان‌پزشکی آمریکا. (2013). راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی. ویراست پنجم، ترجمه یحیی، سید محمدی. (1393). نشر روان: تهران.

آراسته، مدبر؛ شریفی سقز، بیان. (1387). میزان شیوع اختلالات روان‌پزشکی در زندانیان زندان مرکزی سنندج. اصول بهداشت روانی، 10 (4)؛ 311-316.

آسمند، پریسا؛ مامی، شهرام؛ ولی زاده، رضا. (1393). بررسی اثربخشی رفتاردرمانی دیالکتیکی در درمان باورهای غیرمنطقی و اضطراب جوانان دارای اختلال شخصیت ضداجتماعی زندان مردان ایلام. فصلنامه علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی، 4 (3)؛ 159-167.

جلالی طهرانی، محمد محسن. (1383). توحید درمانی. نقد و نظر، 9 (3 و 4)؛ 46-48.

چگینی، مریم؛ دلاور، علی؛ غرایی، بنفشه. (1392). ویژگی‌های روان‌سنجی پرسشنامه بالینی چند محوری میلون-3. پژوهش‌های نوین روان‌شناختی، 8 (29)؛ 135-162.

چوپانی صوری، مراد، احمدی، احمد؛ بهرامی، فاطمه؛ شریفی نیا، محمد حسین. (1388). بررسیتأثیرگروه‌درمانییکپارچهتوحیدیوشناختیرفتاریبرعزت‌نفسو نگرش‌هایزناشویی زندانیانمرداستانقم. پایان‌نامه جهت اخذ مدرک کارشناسی ارشد، مشاوره خانواده، دانشگاه اصفهان.

حاجی بابا کاشانی، حسین. (1384). بررسی اثربخشی گروه‌درمانی مبتنی بر نظریه وحدت درمانی بر کاهش افسردگی و افزایش عزت‌نفس زندانیان مرد. پایان‌نامه جهت أخذ مدرک کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد بیرجند.

خادمی، علی؛ سیف، علی اکبر. (1390). بررسی تأثیر آموزش مؤلفه‌های فراشناختی در کاهش رفتارهای ضداجتماعی جوانان زندان مرکزی ارومیه. تحقیقات علوم رفتاری، 9 (3)؛ 186-196.

خانجانی، زینب؛ ظفر قلیزاده، نسیم. (1388). رابطه‌ی بین پرخاشگری و رضایت زناشویی در کارمندان متأهل بانک‌های دولتی شهر ارومیه. زن و مطالعات خانواده، 2 (5)، 41-66.

خدایاری فرد، محمد؛ عابدینی، یاسمین؛ اکبری زردخانه، سعید؛ غباری بناب، باقر؛ سهرابی اسمرود، فرامرز؛ یونسی، سید جلال. (1387). اثربخشی مداخلات شناختی رفتاری بر سلامت روان‌شناختی زندانیان. مجله علوم رفتاری 2 (4)؛  283-290.

خدایاری فرد، محمد؛ یونسی، سید جلال؛ اکبری زردخانه، سعید؛ فقیهی، علی نقی؛ به پژوه، احمد. (1388). اثربخشی درمان شناختی رفتاری گروهی و فردی مبتنی بر آموزه‌های دینی بر ناسازگاری‌های روان‌شناختی زندانیان در زندان رجایی شهر. فصلنامه پژوهش در سلامت روان‌شناختی، 3 (4)؛ 55-68.

رفیعی نیا، پروین؛ زحمت بر، سمیرا؛ رحیمیان بوگر، اسحاق؛ اسدی، عمران؛ کاظمی حقیقی، ناصرالدین. (1392). مقایسه عملکرد اجرایی در زندانیان مبتلا به اختلال شخصیت ضداجتماعی و افراد فاقد این اختلال. مجله روان‌شناسی بالینی، 5 (2)؛ 45-54.

روشنی، دائم؛ مرادی، قباد؛ علیزاده، سپیده؛ شیخ احمدی، شیلان؛ حبیبی، سوگند؛ فرنیا، مرضیه؛ شهبازی، محمد. (1394). بررسی تأثیر آموزش رفتاردرمانی عقلانی هیجانی بر وضعیت سلامت روان زنان زندانی. مجله روان‌شناسی و روان‌پزشکی شناخت، 2 (2)؛ 70-79.

سامانی، سیامک. (1386). بررسی پایایی و روایی پرسش‌نامۀ پرخاشگری بأس و پری. مجله روان‌پزشکی و روانشناسی بالینی ایران. 13(۴): ۳۵۹-۳۶۵.

سهرابی، فرامرز؛ سنگ پهنی، طیبه؛ برجعلی، احمد. (1394). اثربخشی شناخت درمانی به سبک مایکل فری بر کاهش افسردگی زنان زندانی استان تهران. فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، 6 (23)، 1-20.

سید مهدوی اقدام، میر روح الله، محمود علیلو، مجید، رضائی، امید. (1392). رابطه تجربه انواع مختلف سوءرفتار دوره کودکی و اختلال‌های شخصیت خوشه B. مجله علوم پزشکی ارومیه، 24 (3)؛ 210-218.

شریفی نیا، محمد حسین. (1387). بررسی اثربخشی درمان یکپارچه توحیدی در کاهش بزهکاری زندانیان. دو فصلنامه مطالعات اسلام و روان‌شناسی، 1 (2)؛ 7-30.

شریفی‌نیا، محمد حسین. (1389). الگوهای روان درمانی یکپارچه: با تأکید بر توحید درمانی. قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.

شریفی‌نیا، محمد حسین؛ افروز، غلامعلی؛ رسول زاده طباطبایی، سید کاظم. (1386). مقایسه‌ی اثربخشی دو روش توحید درمانی و شناخت درمانی در کاهش رفتار مجرمانه زندانیان. روانشناسی و علوم تربیتی، 37 (3)؛ 41-72.

شمس، علی. (1384). مقدمه‌ای بر جامعه‌شناسی زندان. چاپ دوم. تهران: سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور، راه تربیت.

طیبی، هاجر؛ قنبری هاشم آبادی، بهرامعلی. (1390). مقایسه اثربخشی گروه‌درمانی یکپارچه توحیدی و شناختی رفتاری در کاهش فشار روانی همسران جانبازان اختلال پس از ضربه. روان‌شناسی و دین، سال 4 (1)؛ 25-35.

علیزاده، حمید. (1385). رابطه‌ی کارکردهای اجرایی عصبی شناختی با اختلال‌های رشدی. تازه‌های علوم شناختی. 8 (4)؛ 57-70.

قنبری هاشم آبادی، بهرامعلی. (1383). اثربخشیرویکردیکپارچه‌گرایروان‌درمانیگروهیدردرمانوابستگی بهموادمخدروافزایشسلامترواندرمعتادانزندانیمرد. پایان‌نامه دکتری، روان‌شناسی مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، تهران، دانشگاه علامه طباطبایی.

کریمی، حمزه؛ همتی ثابت، اکبر؛ حقیقی، محمد؛ احمدپناه، محمد؛ محمدبیگی، حمید. (1392). مقایسه اثربخشی آموزش گروهی مدیریت خشم و مهارت‌های ارتباطی بر میزان پرخاشگری معتادان به حشیش زندان شهر همدان. تحقیقات علوم رفتاری، 11 (2)؛ 129-138.

کلهرنیا گلکار، مهدی؛ قمری گیوی، حسین؛ نریمانی، محمد؛ احدی، بتول. (1390). بررسی اثربخشی طرح‌واره درمانی بر کاهش علائم و تعدیل طرح‌واره‌های ناسازگار زندانیان مبتلا به اختلال شخصیت مرزی، وابسته و پارانوئید. پایان‌نامه جهت اخذ مدرک کارشناسی ارشد، دانشگاه محقق اردبیلی.

کمالی، ابوالقاسم؛ مولوی، حسین؛ کلانتری، مهرداد. (1386). تأثیر آموزش شناختی رفتاری بر میزان خصومت و پرخاشگری زندانیان محکوم به شرارت و ایراد ضرب‌وجرح در زندان اصفهان، پایان‌نامه جهت اخذ مدرک کارشناسی ارشد روان‌شناسی بالینی، دانشگاه اصفهان.

کهریزی، سمیه؛ مرادی، آسیه؛ مؤمنی، خدامراد. (1393). اثربخشی شن‌بازی درمانی بر کاهش پرخاشگری/ بیش فعالی کودکان پیش‌دبستانی. فرهنگ مشاوره و روان درمانی، 5 (18)، 127-150.

محمدی، سید محمد علی؛ کجباف، محمد باقر؛ عابدی، محمدرضا. (1389). مقایسه اثربخشی آموزش گروهی مدیریت خشم و درمان یکپارچه توحیدی بر پرخاشگری زندانیان قم. پایان‌نامه جهت اخذ مدرک کارشناسی ارشد، دانشگاه اصفهان.

محمدی، سید محمد علی؛ کجباف، محمد باقر؛ عابدی، محمدرضا. (1393). بررسی اثربخشی توحید درمانی بر میزان پرخاشگری زندانیان قم. روان‌شناسی و دین، 7 (3)؛ 47-64.

مشهدی، علی؛ میردورقی، فاطمه؛ حسین‌زاده ملکی، زهرا؛ حسنی، جعفر؛ حمزه‌لو، محمد. (1394). ساختار عاملی، اعتبار و روایی نسخه فارسی مقیاس نارسایی‌ها در کنش‌وری اجرایی بارکلی- نسخه بزرگ‌سال. روان‌شناسی بالینی، 7 (1): 51-63.

مظاهری، مهرداد؛ خلیقی، نسرین؛ رقیبی؛ مهوش؛ سرابندی، حسن. (1389). شیوع اختلالات شخصیت در میان زندانیان زن زندان زاهدان، مجله تحقیقات علوم پزشکی زاهدان، 13 (3)؛ 46-49.

هادی، محمد مهدی؛ جان بزرگی، مسعود. (1388). اثربخشی درمان یکپارچه توحیدی بر مؤلفه‌های شخصیت و بالینی. روان‌شناسی و دین، (6)؛ 71-104.

یاریان، سجاد؛ محمودی مقدم، سید روح الله؛ خرامین، شیر علی؛ نیکدل، فریبرز. (1393). اثربخشی مداخله‌ی گروهی بخشش بر سلامت ذهنی و کنترل خشم زندانیان با جرم نزاع دسته‌جمعی. اندیشه و رفتار، 8 (31)؛ 17-26.

 

Bagshaw, R., Gray, N. S., & Snowden, R. J. (2014). Executive function in psychopathy: the tower of London, Brixton spatial anticipation and the Hayling sentence completion tests. Psychiatry research, 220(1), 483-489.

Barker, E. D., Séguin, J. R., White, H. R., Bates, M. E., Lacourse, E., Carbonneau, R., & Tremblay, R. E. (2007). Developmental trajectories of male physical violence and theft: relations to neurocognitive performance. Archives of General Psychiatry, 64(5), 592-599.

Behan, D., & Spurr, M. (2011). Working with personality disordered offenders-a practitioner’s guide. Ministry of justice national offender management service.

Bergvall, A. H, Nilsson, T, Hansen, S. (2003). Exploring the link between character, personality disorder, and neuropsychological function. Europe Psychiatry, 18: 334-344.

Black, D. W., Gunter, T., Allen, J., Blum, N., Arndt, S., Wenman, G., & Sieleni, B. (2007). Borderline personality disorder in male and female offenders newly committed to prison. Comprehensive Psychiatry, 48(5), 400-405.

Brunell, A. B., & Buelow, M. T. (2015). Narcissism and performance on behavioral decisionmaking tasks. Journal of Behavioral Decision Making, 30(1), 3-14.‏

Buckholtz, J. W., & Meyer-Lindenberg, A. (2012). Psychopathology and the human connectome: toward a transdiagnostic model of risk for mental illness. Neuron, 74(6), 990-1004.

Bushman, B. J., & O’Brien, E. H. (2012). Aggression. Encyclopedia of Human Behavior, In V.S. Ramachandran (Ed), Encyclopedia of Human Behavior (pp: 37–43).  Elsevier BV.

Chamberlain, S. R., Fineberg, N. A., Blackwell, A. D., Robbins, T. W., & Sahakian, B. J. (2006). Motor inhibition and cognitive flexibility in obsessive-compulsive disorder and trichotillomania. American Journal of Psychiatry, 163(7), 1282-1284.

Corsini, R. J. (2001). Handbook of innovative thrapies, New York: Wiley.

Falk, Ö., Sfendla, A., Brändström, S., Anckarsäter, H., Nilsson, T., & Kerekes, N. (2017). Personality and trait aggression profiles of male and female prison inmates. Psychiatry research, 250, 302-309.

Fertuck, E. A., Lenzenweger, M. F., Clarkin, J. F., Heormann, S., Stanley, B. (2006). Executive neurocognition memory systems and borderline personality disorder. Clinical Psychology Review, 26: 346-375.

Fineberg, N. A., Day, G. A., de Koenigswarter, N., Reghunandanan, S., Kolli, S., Jefferies-Sewell, K., ... & Laws, K. R. (2015). The neuropsychology of obsessive-compulsive personality disorder: a new analysis. CNS spectrums, 20(5), 490-499.‏

Friedman, N. P., & Miyake, A. (2017). Unity and diversity of executive functions: Individual differences as a window on cognitive structure. Cortex, 86, 186-204.

Gannon, T. A., Alleyne, E., Butler, H., Danby, H., Kapoor, A., Lovell, T., ... & Ciardha, C. Ó. (2015). Specialist group therapy for psychological factors associated with firesetting: Evidence of a treatment effect from a non-randomized trial with male prisoners. Behaviour research and therapy, 73, 42-51.

García-Villamisar, D., & Dattilo, J. (2015). Executive functioning in people with obsessive-compulsive personality traits: evidence of modest impairment. Journal of personality disorders, 29(3), 418-430.

Garcia-Villamisar, D., Dattilo, J., & Garcia-Martinez, M. (2017). Executive functioning in people with personality disorders. Current Opinion in Psychiatry, 30(1), 36-44.

Geraci, G. G. (2015). The relationship between frontal lobe functioning, trait displaced aggression and crime. California State University, Long Beach.

Gvirts, H. Z., Harari, H., Braw, Y., Shefet, D., Shamay-Tsoory, S. G., & Levkovitz, Y. (2012). Executive functioning among patients with borderline personality disorder (BPD) and their relatives. Journal of affective disorders, 143(1), 261-264.

Hagenhoff, M., Franzen, N., Koppe, G., Baer, N., Scheibel, N., Sammer, G.,.. & Lis, S. (2013). Executive functions in borderline personality disorder. Psychiatry research, 210(1), 224-231.

Jalali Tehrani, S. M. M. (1997). Prison as a growth community. Journal of humanistic psychology, 37 (1); 92-109.

Johnson, J. E., Miller, T. R., Stout, R. L., Zlotnick, C., Cerbo, L. A., Andrade, J. T., & Wiltsey-Stirman, S. (2016). Study protocol: Hybrid Type I cost-effectiveness and implementation study of interpersonal psychotherapy (IPT) for men and women prisoners with major depression. Contemporary clinical trials, 47, 266-274.

Jurado, M. B., & Rosselli, M. (2007). The elusive nature of executive functions: a review of our current understanding. Neuropsychology review, 17(3), 213-233.

Kohen, D. (2006). Aggression: the testosterone seretion in link. woman in prison, project, correctional association of newyourk imprisonment and families' fact sheet. 44, 4-137.

Kulman, R. (2012). Train Your Brain for Success: A Teenager's Guide to Executive Functions. Florida: Specialty Press.

Ruocco, A. C. (2005). The neuropsychology of borderline personality disorder: a meta-analysis and review. Psychiatry research, 137(3), 191-202.

Stevens, M. C, Kaplan, R. F, Hesselbrock, V. M. (2003). Executive-cognitive functioning in the development of antisocial personality disorder. Addict Behavior, 28: 285-300.

Zeier, J. D., Baskin-Sommers, A. R., Hiatt Racer, K. D., & Newman, J. P. (2012). Cognitive control deficits associated with antisocial personality disorder and psychopathy. Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment, 3(3), 283-293.